Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Helmholtz Kare Yanılsaması

Helmholtz Square İllusion

Tanım

Paralel çizgilerle doldurulmuş gerçek bir karenin, çizgilerin yönüne bağlı olarak dikey veya yatay bir dikdörtgen gibi algılanmasına neden olan optik-geometrik bir görsel yanılsamadır.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir grafik tasarımcının, kare formatındaki bir logonun insan gözünde daha geniş görünmesini istemesi durumunda içine dikey çizgiler yerleştirmesi veya moda tasarımında yatay çizgili kumaşların vücudu daha kısa ve geniş göstermesi Helmholtz kare yanılsamasının günlük yaşamdaki somut tezahürleridir.

Derin Analiz

Bilişsel ve deneysel psikolojide algısal organizasyonun mekanizmalarını incelemek için kullanılan bu yanılsama, insan görsel sisteminin uzamsal ölçekleri işlerken kontrast ve yönelim ipuçlarından nasıl etkilendiğini gösterir. Yatay çizgilerle kaplı bir kare, çizgilerin sağladığı optik yayılma etkisiyle gerçekte olduğundan daha uzun (dikey dikdörtgen); dikey çizgilerle kaplı olan aynı kare ise daha geniş (yatay dikdörtgen) algılanır. Retinal uyarıcının fiziksel gerçekliği ile üst düzey bilişsel işleme sonucu oluşan percept arasında tutarsızlık yaratarak, beynin derinlik ve oran hesaplamalarındaki sezgisel kestirimlerini açığa çıkarır.

Etimoloji

Alman fizikçi ve hekim Hermann von Helmholtz onuruna adlandırılmıştır. 'Kare' sözcüğü Latince 'quadrum' kökünden gelirken, 'yanılsama' (illüzyon) Latince 'illudere' (alay etmek, aldatmak) fiiline dayanır.

Karıştırmayın

Hering yanılsaması ve Wundt yanılsaması ile karıştırılır; ancak bu yanılsamalar çizgilerin bükülmesi veya eğrilmesi üzerine kuruluyken, Helmholtz yanılsaması doğrudan en boy oranlarının (boyut algısının) yanılmasıyla ilgilidir.