Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

HRTF

HRTF

Tanım

İnsan başının, dış kulak kepçesinin ve vücudun ses dalgalarını kulak zarımıza ulaşmadan önce nasıl filtreleyip değiştirdiğini matematiksel olarak modellendiren işitsel transfer fonksiyonudur.

Örnek Vaka / Uygulama

Gelişmiş bir sanal gerçeklik (VR) laboratuvarında, denek gözleri kapalıyken kulaklık takar. Deneye entegre edilen özel bir HRTF algoritması, ses kaynağını deneğin arkasında ve yukarıda 45 derecelik bir açıya konumlandırır. Denek, herhangi bir görsel uyaran olmaksızın, kulak kepçesinin ses dalgalarında yarattığı yüksek frekanslı spektral değişimler sayesinde sesin tam olarak nereden geldiğini hatasız bir şekilde tespit eder.

Derin Analiz

HRTF (Head-Related Transfer Function), akustik enerjinin anatomik engellerle (kulak kepçesi, baş, omuzlar) etkileşime girerken frekans ve faz değişimine uğramasını inceler. Bilişsel ve işitsel nörobilimde, beynin sesin uzaysal konumunu (sesin nereden geldiğini; azimuth, elevation ve mesafe) çözümlerken kullandığı en kritik monokural ve binokural ipuçlarını (frekans spektral çentikleri ve zaman-şiddet farkları) sağlar. Dış kulak kepçesinin asimetrik yapısı her bireye özgü bir filtre profili yarattığından, HRTF verileri kişiselleştirilmiş sanal gerçeklik (VR) ve işitsel simülasyon sistemlerinde 3 boyutlu ses algısı yaratmak için temel matematiksel matrisleri oluşturur.

Etimoloji

İngilizce 'Head-Related Transfer Function' (Kafaya Bağlı Transfer Fonksiyonu) ifadesinin akronimi olup, akustik, fizik ve işitsel nörobilim terminolojisinde standartlaşmıştır.

Karıştırmayın

Interaural Time Difference (ITD) ve Interaural Level Difference (ILD) ile karıştırılır; ancak ITD ve ILD kulaklar arası zaman ve şiddet farklarını incelerken, HRTF tek bir kulağın anatomik yapısıyla sesin frekans spektrumunda yarattığı toplam transfer karakteristiğini ele alır.