Karşıt Gölgelendirme
Countershading
Tanım
Canlıların vücutlarının üst kısımlarının koyu, alt kısımlarının ise açık renkli olmasıyla karakterize edilen, üç boyutlu hacim algısını sıfırlayarak göze düz ve arka planla birleşik görünmeyi sağlayan evrimsel bir kamuflaj mekanizması.
Örnek Vaka / Uygulama
Okyanusun açık sularında yüzen bir köpekbalığının sırtı koyu gri veya mavidir, karnı ise beyazdır. Aşağıdan yukarıya bakan bir avcı, balığın beyaz karnını yukarıdaki aydınlık gökyüzüyle ayırt edemez; yukarıdan aşağıya bakan bir avcı ise koyu sırtını aşağıdaki karanlık okyanus tabanından ayırt edemez.
Derin Analiz
Evrimsel psikoloji ve davranış bilimi bağlamında karşıt gölgelendirme, algısal sistemlerin (özellikle görsel işleme devrelerinin) nesneleri üç boyutlu olarak ayırt etme prensiplerini manipüle eder. Doğal ışık yukarıdan aşağıya doğru vurduğunda, tek renkli nesnelerin alt kısımlarında gölge oluşur ve bu durum beyne nesnenin hacimli olduğu bilgisini verir. Karşıt gölgelendirme, pigmentasyonun bu doğal gölgelenme gradyanını tersine çevirerek telafi etmesini sağlar. Üst kısımdaki koyu tonlar yukarıdan gelen ışığı emerken, alt kısımdaki açık tonlar alttan yansıyan ışığı taklit eder. Sonuç olarak optik illüzyon yaratılır; canlı, arka planıyla tamamen bütünleşir ve avcıların depth perception (derinlik algısı) ile form tespiti mekanizmaları yanıltılır.
Etimoloji
İngilizce 'counter-' (karşı, zıt) ve 'shade' (gölge, ton) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; evrimsel biyoloji ve etolojide Thayer yasası olarak da bilinir.
Karıştırmayın
Mimikri (taklit) ile karıştırılabilir; ancak mimikri başka bir canlı türünün görünümünü taklit etmeyi içerirken, karşıt gölgelendirme doğrudan ışık-gölge optiğini manipüle eden bir renk dağılımıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kamuflaj
Camouflage
Bir organizmanın kriptik renklenme ve akustik sinyaller kullanarak çevresiyle bütünleşmesi ve konumunun tespit edilmesini zorlaştırması.
Derinlik Algısı
Depth Perception
Görsel sistemin, nesnelerin katılığı ve üç boyutluluğu ile gözlemci arasındaki mesafeyi eş zamanlı olarak hesaplama yeteneği.