Konfigürel Öğrenme
Configural Learning
Tanım
İki veya daha fazla uyarıcının tek başlarına değil, yalnızca bir araya geldiklerinde oluşturdukları bütüncül kombinasyona karşı verilen tepkilerin öğrenilmesi süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir köpeğe ayrı ayrı çalınan bir ses tonunda (A) ve yakılan bir ışıkta (B) yiyecek verilmez; ancak ses ve ışık aynı anda (AB) sunulduğunda mama verilir. Bir süre sonra köpek, ses veya ışık tek başına olduğunda salya salgılamazken, ses-ışık kombinasyonu verildiğinde yüksek miktarda salya salgılamaya başlar. Bu durum köpeğin uyarıcıların toplamını değil, konfigürasyonunu öğrendiğini gösterir.
Derin Analiz
Konfigürel öğrenme, uyarıcı-tepki paradigmasında indirgemeci varsayımlara meydan okuyan, bilişsel ve davranışsal kuramların kesişim kümesinde yer alan karmaşık bir süreçtir. Geleneksel basit koşullanma modelleri organizmanın uyarıcıları tekil olarak işlediğini varsayarken, konfigürel öğrenme modellemesinde (örneğin Rescorla'nın negatif patterned veya toplamsal olmayan durumsal modelleri) uyarıcıların kombinasyonu, bileşenlerin basit toplamından farklı nitelsel yeni bir uyarıcı konfigürasyonu üretir. Bu durum, beyindeki ilişkisel ağların ve hipokampal yapının, uyarıcılar arası etkileşimleri tekil girdilerden bağımsız, bütüncül bir üst düzey temsil olarak kodlamasını gerektirir. Ayrımcı öğrenme testlerinde, organizmanın bileşen uyarıcılara tepki vermezken birleşik uyarıcıya tepki vermesi (A-, B-, AB+), bu bütüncül işleme kapasitesinin ampirik kanıtını oluşturur.
Etimoloji
Latince 'configurare' (şekillendirmek, biçimlendirmek, 'con-' [birlikte] + 'figura' [şekil, form]) kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Öğe bazlı öğrenme (elemental learning) ile karıştırılır; öğe bazlı öğrenmede organizma her bir uyarıcının ayrı ayrı değerlerini toplamsal olarak işlerken, konfigürel öğrenmede uyarıcıların birlikteliği yepyeni bağımsız bir uyarıcı kimliği kazanır.