Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kripto-

Crypto- (crypt-)

Tanım

Tıbbi, psikolojik ve bilimsel terminolojide 'gizli', 'örtülü' veya 'görünmeyen' anlamına gelen önek.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik nörolojide, nedeni tam olarak belirlenemeyen epilepsi vakaları için 'kriptojenik epilepsi' teriminin kullanılması; bu bağlamda yapısal bir hasarın veya genetik mutasyonun varlığının varsayılması ancak standart nörogörüntüleme yöntemleriyle henüz izole edilememiş olması.

Derin Analiz

Psikopatoloji ve nöropsikoloji literatüründe bu kök, doğrudan gözlemlenemeyen ancak belirtileri veya sonuçları itibarıyla varlığı çıkarımsanan durumları nitelendirmek için kullanılır. Örneğin, kriptojenik etiyolojiler, klinik tablonun arkasındaki kök nedenin mevcut, teşhis edilebilir tekniklerle henüz saptanamadığı durumları ifade eder. Bilişsel ve davranışsal bilimlerde ise bilinçdışı süreçlerin veya örtük (implicit) paternlerin tanımlanmasında etimolojik bir çatı işlevi görür. Bilimsel kavramsallaştırmada, ampirik olarak hemen erişilemeyen ancak fenomenolojik olarak deneyimlenen olguları sınıflandırmak için kritik bir öneme sahiptir.

Etimoloji

Antik Yunanca 'kryptós' (kriptos: gizli, saklı, örtülü) sözcüğünden türetilmiş bir birleştirme ekidir.

Karıştırmayın

'Pseudo-' (yalancı, sahte) öneki ile sıkça karıştırılır. 'Kripto-' bir şeyin gerçek ancak gizli olduğunu belirtirken, 'psödo-' durumun var olmadığını veya yanılsama olduğunu ifade eder.