Lokalizasyon
Localization
Tanım
Herhangi bir duyusal modalitedeki uyarıcının uzamsal konumunu saptama yeteneği ve nöropsikolojik işlevlerin serebral korteksteki belirli bölgelere fiziksel dağılımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Karanlık bir odada parlayan bir el fenerinin sesini duyan bir bireyin, kulaklarına ulaşan ses dalgalarının zaman ve şiddet farklarını (interaural zaman ve seviye farkları) işleyerek sesin kaynağının sağ arka tarafta olduğunu nokta atışı tespit etmesi işitsel lokalizasyona örnektir.
Derin Analiz
Nöropsikoloji ve bilişsel bilimler bağlamında lokalizasyon, iki temel boyutta incelenir: Birincisi, işitsel veya somatosasyonal sistemlerin dış dünyadaki bir uyarıcının (örneğin ses dalgası veya dokunma) koordinatlarını hesaplamasıdır (duyusal lokalizasyon). İkincisi ise Broca ve Wernicke’nin öncülük ettiği, bilişsel işlevlerin serebral korteksin belirli anatomik odaklarında temsil olunduğunu savunan işlevsel lokalizasyon yaklaşımdır. Modern nörogörüntüleme çalışmaları (fMRI, PET), karmaşık zihinsel süreçlerin tek bir odak noktasından ziyade geniş sinir ağları tarafından dağıtık bir şekilde lokalize edildiğini göstermektedir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Lateralizasyon kavramı ile sıklıkla karıştırılır; lateralizasyon beyin işlevlerinin iki hemisfer arasındaki dağılımını (örneğin dil işlevinin sol hemisferde baskın olması) ifade ederken, lokalizasyon daha geniş bir uzamsal konumlandırma ve genel anatomik odaklanma anlamı taşır.