Nörofibriler Yumaklar
Neurofibrillary Tangles
Tanım
Nöronların içinde yer alan mikrotübül ilişkili tau proteinlerinin hiperfosforilasyon sonucu bükülerek oluşturduğu, Alzheimer hastalığının patolojik hallmark'larından biri olan mikroskobik lif düğümleridir.
Örnek Vaka / Uygulama
74 yaşındaki bir hastanın otopsi bulgularında, entorhinal korteks ve hipokampus bölgelerindeki pyramidal nöronların sitoplazmasında argyrophilic (gümüşle boyanan) ipliksi yapıda birikimler saptanmıştır. Bu birikimlerin tau proteinopatisi kaynaklı nörofibriler yumaklar olduğu doğrulanmış; bu durum hastanın klinik tablosundaki ilerleyici epizodik hafıza kaybı ve yönelim bozukluğunu açıklamıştır.
Derin Analiz
Nörofibriler yumaklar (NFT'ler), hücresel iskeletin ana yapı taşlarından biri olan mikrotübüllerin stabilizasyonundan sorumlu tau proteininin anormal modifikasyonları neticesinde meydana gelir. Normal fizyolojik koşullarda aksonal transportu destekleyen tau proteini, patolojik süreçlerde (özellikle hiperfosforilasyon durumunda) mikrotübüllerden ayrılır ve kendi üzerine katlanarak çözünmeyen helikal lifçikler oluşturur. Bu yapısal çöküş, aksonal taşıma mekanizmalarını felç ederek sinaptik disfonksiyona, mitokondriyal yetmezliğe ve nihayetinde nöronal apoptoza (programlı hücre ölümüne) yol açar. Nöropatolojik incelemelerde Braak evrelemesi ile beyin içi yayılımı haritalandırılır ve bilişsel yıkımın derecesiyle doğrudan korelasyon gösterir.
Etimoloji
Latince 'neuron' [sinir] + 'fibrilla' [küçük lif, iplikçik] ve İngilizce 'tangle' [dolaşmak, düğümlenmek] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Amiloid plaklar (senil plaklar) ile sıkça karıştırılır; ancak amiloid plaklar nöronların *dışında* (ekstraselüler) beta-amiloid proteinlerinin birikmesiyle oluşurken, nörofibriler yumaklar nöronların *içinde* (intraselüler) tau proteinlerinin birikimiyle meydana gelir.
Keşfetmeye Devam Edin
Mikrotübül
Mikrotübül
Microtubule
Hücre iskeletini oluşturan, protein yapılı, içi boş silindirik ve dinamik yapılardır.
İncele