Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otomatik Doğal Dil Anlama

Automated Natural Language Understanding

Tanım

Bilgisayar tabanlı süreçler aracılığıyla insan konuşmasının veya yazısının çözümlenmesi, anlamlandırılması ve komutlara uygun yanıt üretilmesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir kullanıcının sesli asistan sistemine 'Yarınki toplantımı akşam saat sekize ertele' komutunu vermesi durumunda, sistemin bu cümleyi gramer ögelerine ayırarak eylemi ('erteleme'), nesneyi ('toplantı') ve zaman parametresini ('yarın akşam saat sekiz') başarılı bir şekilde ayrıştırıp veri tabanında güncelleme yapması otomatik doğal dil anlamaya somut bir örnektir.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler ve yapay zeka kesişim kümesinde yer alan bu kavram, insan dilinin semantik ve sentaktik yapısının bilişsel modellerle hesaplamalı ortamlara aktarılmasını inceler. İnsan beyninin Broca ve Wernicke alanlarında gerçekleştirdiği dil üretimi ve algısı süreçlerinin, algoritmik yapılarla simüle edilmesine dayanır. Sistem, girdideki kelime dağarcığını, bağlamı ve gramer kurallarını işleyerek niyet analizi (intent recognition) yapar. Nörobiyolojik ya da klinik bir bozuklukla doğrudan ilişkili olmamakla birlikte, bilişsel modelleme ve insan-bilgisayar etkileşimi araştırmalarında kritik bir metodolojik temel oluşturur.

Etimoloji

İngilizce 'automated' (otomatikleştirilmiş, Latince 'automatus' ve Yunanca 'automatos' [kendi kendine hareket eden] kökünden) + 'natural' (doğal, Latince 'naturalis') + 'language' (dil, Latince 'lingua') + 'understanding' (anlama, Eski İngilizce 'understandan').

Karıştırmayın

Otomatik konuşma tanıma (automated speech recognition) ile sıkça karıştırılır; ancak konuşma tanıma ses dalgalarını metne dönüştürürken, doğal dil anlama metne dönüştürülen verinin anlamını ve niyetini çözer.