Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otostimülasyon Teorisi

Autostimulation Theory

Tanım

Yeni doğan bebeklerde görülen hızlı göz hareketi (REM) uykusunun, görsel sistemin erken gelişimini kolaylaştırdığını öne süren gelişimsel nörobiyoloji teorisidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Yenidoğan bir bebeğin uykusunun aktif (REM) evresinde göz kapakları kapalı olmasına rağmen göz kürelerinin hızlıca hareket etmesi, otostimülasyon teorisine göre görsel sinir yollarının içsel olarak tetiklenmekte ve sinaptik budama ile miyelinasyon süreçlerinin bu yolla desteklenmekte olduğunun somut bir göstergesidir.

Derin Analiz

Otostimülasyon teorisi, ontogenetik gelişim sürecinde uykunun işlevini, özellikle de bebeklik dönemindeki yoğun REM uykusu fazını açıklamak üzere geliştirilmiştir. Howard Roffwarg ve meslektaşları tarafından formüle edilen bu hipotez, fetusun ve yeni doğanın rahim içi veya dışındaki görsel dünyadan yoksunken dahi beyin içi endojen sinyallerle görsel korteksi ve ilişkisel yolları uyardığını savunur. Uyanıklık süresi arttıkça ve çevresel görsel uyarıcıların çeşitliliği zenginleştikçe, dışsal girdiler içsel otostimülasyon ihtiyacını ikame eder; bu da ontogenetik zaman çizelgesinde REM uykusu oranlarının yaşla birlikte kademeli olarak düşmesini açıklayan mekanistik bir temel sunar.

Etimoloji

Yunanca 'autos' (kendi, öz) + Latince 'stimulare' (dürtmek, uyarmak) kelimelerinin birleşiminden türetilmiş, organizmanın dışsal girdilerden bağımsız olarak kendi sinir sistemini içsel mekanizmalarla aktive etmesini ifade eden bir terimdir.

Karıştırmayın

Nativist görsel gelişim teorileri ile karıştırılabilir; ancak bu teori, pasif bir olgunlaşmadan ziyade uykunun aktif bir nöral kalibrasyon aracı olduğunu vurgulamasıyla ayrılır.