Öz Rehber
Self-guide
Tanım
Bireyin öz-düzenleme süreçlerini yönlendirmek için kullandığı, ideal benlik veya olması gereken benlik tasarımlarını içeren zihinsel standartlar.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir tıp fakültesi öğrencisinin ailesinin baskısıyla 'kusursuz bir hekim olmalısın' normunu içselleştirmesi (olması gereken öz rehber) ile kendi içindeki 'sanatçı olma' arzusu (ideal öz rehber) arasında kalması ve bu durumun akademik ertelemeye yol açan yoğun bir içsel çatışma yaratması.
Derin Analiz
E. Tory Higgins'in Öz-Uyuşmazlık Teorisi (Self-Discrepancy Theory) temelinde şekillenen öz rehberler; bireyin 'ideal' arzularını (kim olmak istediği) ve 'Olmali' (ought) zorunluluklarını (kim olması gerektiği) barındıran bilişsel şemalardır. Bu zihinsel temsiller içselleştirilmiş dışsal beklentiler ya da otonom hedefler olarak tezahür edebilir. Mevcut benlik ile öz rehberler arasındaki bilişsel uçurum, duygusal durumları (örneğin ideal benlikten sapma depresif duygu durumuna, olması gereken benlikten sapma ise anksiyete ve suçluluk duygusuna) doğrudan tetikler. Bilişsel dengeleme ve motivasyonel yönelim açısından merkezi bir rol üstlenir.
Etimoloji
İngilizce 'self' (öz, benlik, Eski İngilizce 'sylf') ve 'guide' (rehber, kılavuz, Eski Fransızca 'guider' / Cermen kökenli 'witan') kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Öz-imaj (Self-image) ile sıklıkla karıştırılır; öz-imaj bireyin halihazırdaki kendine dair algısıyken, öz-rehber ulaşılmak istenen veya varılması zorunlu olan gelecekteki normatif standartları temsil eder.
Keşfetmeye Devam Edin
Öz Düzenleme
Öz Düzenleme
Self-regulation
Bireyin kendi davranışlarını öz-izleme, öz-değerlendirme ve öz-pekiştirme süreçleri aracılığıyla denetleme ve yönlendirme kapasitesi.
İncele