Tahkim
Arbitration
Tanım
Taraflar arasındaki uyuşmazlıkların bağımsız ve tarafsız bir hakem veya kurul tarafından, bağlayıcı bir kararla çözüldüğü alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Büyük bir teknoloji şirketi ile tedarikçisi arasında fikri mülkiyet haklarının ihlali nedeniyle çıkan uyuşmazlıkta, mahkeme süreçlerinin uzun sürecek olması nedeniyle taraflar bağımsız bir tahkim kuruluna başvurmuş; kurulun tarafları dinleyerek verdiği nihai ve bağlayıcı kararla anlaşmazlık yasal olarak çözüme kavuşturulmuştur.
Derin Analiz
Tahkim, uyuşmazlık çözüm süreçlerinde mahkeme süreçlerinin katı bürokrasisine alternatif olarak geliştirilmiş yarı-yargısal bir mekanizmadır. Tarafların karşılıklı rızasıyla devreye giren bu süreçte, hakem kararı nihai ve hukuken bağlayıcı niteliktedir. Kognitif ve davranışsal açıdan bakıldığında, tahkim tarafların uzlaşma ihtimalinin tükendiği veya tarafsız bir otoritenin kararına acil ihtiyaç duyulan yüksek çatışma ortamlarında bilişsel yükü azaltır ve karar verme süreçlerini rasyonel bir zemine oturtur.
Etimoloji
Latince 'arbitratus' (hakem kararı, yargı) kelimesinden türetilmiştir; 'arbiter' (şahit, hakem, tarafsız gözlemci) köküne dayanır.
Karıştırmayın
Arabuluculuk (mediation) ile sıkça karıştırılır; arabuluculukta üçüncü taraf bir karar dayatmaz, tarafların kendi aralarında uzlaşmasını kolaylaştırır. Tahkimde ise hakem doğrudan bağlayıcı bir karar verir.