Tam Test
Exact Test
Tanım
Boş hipotezin doğru olduğu varsayımıyla, elde edilen sonuç kadar veya daha uç sonuçların olasılığının yaklaşımlarla değil kesin olarak hesaplandığı istatistiksel test türü.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni bir immünoterapi ilacının nadir görülen bir yan etki üzerindeki etkisini inceleyen bir klinik araştırmada, 20 hastadan oluşan çok küçük bir örneklem grubu analiz edilmektedir. Hücre frekanslarının 5'ten küçük olduğu durumlarda standart Pearson ki-kare testi yanıltıcı sonuçlar vereceğinden, araştırmacı olasılık dağılımının tam olarak türetildiği bir tam test kullanarak ilacın yan etki oranını kesin bir şekilde değerlendirir.
Derin Analiz
Tam testler, örneklem boyutu küçük olduğunda ya da beklenen frekanslar düşük olduğunda (örneğin ki-kare testinin varsayımlarının ihlal edildiği durumlarda) asimptotik yaklaşımlara güvenmek yerine tüm olası veri permütasyonlarının ya da kombinasyonlarının doğrudan hesaplanmasına dayanır. Bu yaklaşım, Tip I hata oranının (α) nominal seviyede tam olarak kontrol edilmesini sağlar. Özellikle Fisher'ın Kesin Olasılık Testi (Fisher's Exact Test) bu kategorinin en bilinen örneğidir. Büyük veri setlerinde hesaplama maliyeti yüksek olsa da, modern hesaplamalı istatistikte Monte Carlo simülasyonları ve algoritmik optimizasyonlar sayesinde uygulanabilirliği artmıştır.
Etimoloji
Latince 'exactus' (kusursuz, doğru, tamamlanmış) fiil kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Parametrik olmayan testler veya asimptotik testler (örneğin standart ki-kare veya z-testi) ile karıştırılır; ayırt edici fark, bu testlerin dağılım varsayımlarına dayalı teorik yaklaşımlar kullanması, tam testlerin ise tüm olası kombinasyonların kesin olasılığını hesaplamasıdır.