Tat Halüsinasyonu
Gustatory Hallucination
Tanım
Herhangi bir dışsal tat uyarıcısı olmaksızın, sıklıkla acı veya ekşi karakterde ortaya çıkan sahte ve kalıcı tat algısı.
Örnek Vaka / Uygulama
58 yaşında erkek hasta, son üç aydır sürekli olarak ağzında yoğun, kimyasal ve acı bir tat hissettiğini, yemek yese dahi bu tadın kaybolmadığını bildirerek nöroloji polikliniğine başvurur. Yapılan tetkiklerde, hastanın temporal lobunda irritatif odaklar saptanır ve tat halüsinasyonunun epileptik bir aura olduğu doğrulanır.
Derin Analiz
Tat halüsinasyonu, duyusal girdinin yokluğunda kortikal düzeyde tat deneyiminin gerçekleşmesi durumudur. Genellikle periferik tat sinirlerinin veya tat hücrelerinin tonik uyarımından kaynaklansa da, merkezi sinir sistemi patolojilerinde, özellikle temporal lob epilepsilerinin (unsinat nöbetler) bir aura bulgusu olarak klinik karşılık bulur. Beyin sapı, insüler korteks ve amigdala arasındaki nöral devrelerdeki irritasyonlar, hastaların ağızda kalıcı ve rahatsız edici tatlar (genellikle metallik, acı veya putrid) deneyimlemesine yol açar. Psikiyatrik bozukluklarda ise şizofreni gibi tablolarda psikotik belirtilerin bir parçası olarak nadiren izlenebilir; ancak organik ve nörolojik etiyolojiler her zaman öncelikli olarak dışlanmalıdır.
Etimoloji
Latince 'gustare' (tatmak, denemek) fiilinden türetilen 'gustatory' ile Yunanca 'halucinari' (zihnen sapmak, boş yere hayal kurmak) kökünden gelen 'hallucination' kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Tat bozukluğu (agezi veya disgezi) ile sıklıkla karıştırılır; ancak tat bozukluklarında gerçek bir tat uyarıcısı vardır veya tat alma eşiğinde fiziksel bir hasar söz konusudur. Halüsinasyonda ise ortada hiçbir uyarıcı olmaksızın tamamen merkezi kökenli bir algı yanılsaması mevcuttur.