Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Amigdala

Amygdala

Tanım

Temporal lobun derinlerinde yer alan, limbik sistemin kritik bir bileşeni olup duygusal işleme, tehdit algısı ve korku koşullanmasında merkezi rol oynayan badem şeklindeki nükleer kompleks.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, Kluver-Bucy sendromu veya amigdala lezyonları olan vakalarda, bireylerin çevresel tehlikeleri tanıyamama, aşırı güven (korku yoksunluğu) ve nesneleri oral yolla keşfetme gibi tipik limbik bozukluklar sergilediği gözlemlenir. Travma Sonrası Stres Bozukluğunda (TSSB) ise amigdalanın aşırı tepki verdiği ve prefrontal korteksin bu hiperaktiviteyi inhibe edemediği izlenir.

Derin Analiz

Amigdala, kortikomedial ve bazolateral olmak üzere iki temel nükleer gruptan oluşan, anatomik olarak temporal lobun medialinde konumlanmış karmaşık bir yapısal ağdır. Bilişsel ve davranışsal nörobilimde, özellikle duygu-biliş etkileşiminin merkezinde yer alır. Duygusal uyaranların hızlı değerlendirilmesi, özellikle hayatta kalma değeri taşıyan tehdit unsurlarının otonomik ve viscerosensoriyel sistemler üzerinden fizyolojik yanıta dönüştürülmesinde kritik bir rol üstlenir. Klasik korku koşullanması paradigmasında, duyusal girdilerin hipokampal ve kortikal alanlarla entegre edilerek uzun süreli duygusal bellek izlerine dönüştürülmesinde modülatör bir işlev görür. Nörogörüntüleme çalışmaları, amigdalanın sadece negatif valanslı (korku, öfke) değil, aynı zamanda sosyal sinyallerin ve bellek konsolidasyonunun düzenlenmesinde de aktif olduğunu göstermektedir.

Etimoloji

Yunanca 'amygdalē' (ἀμυγδαλή - badem) kelimesinden türetilmiştir; yapının anatomik formunun bademe benzerliğine atfedilir. Karl Friedrich Burdach tarafından 1822 yılında literatüre kazandırılmıştır.

Karıştırmayın

Hipokampus ile sıkça karıştırılır; hipokampus daha çok deklaratif ve mekansal belleğin kodlanmasından sorumlu iken, amigdala bu anıların duygusal tonunun ve valansının işlenmesinden sorumludur.