Tüm-kelime Yöntemi
Look-say
Tanım
Çocukların okuma yazma öğrenirken harfleri ve sesbirimleri tek tek birleştirmek yerine, kelimeleri bütünsel bir görsel imge olarak tanımasını ve seslendirmesini savunan öğretim yaklaşımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Yedi yaşındaki bir ilkokul öğrencisinin, 'elephant' kelimesini /e-l-e-p-h-a-n-t/ şeklinde sesbirimlerine bölerek okumaya çalışmak yerine, kart üzerindeki kelimeye bir süre bakıp doğrudan 'fil' olarak telaffuz etmesi.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve okuma yazma edinimi literatüründe 'whole-word method' olarak da bilinen bu yaklaşım, fonolojik farkındalık temelli ses temelli (phonic) sistemin aksine, görsel kelime tanıma (visual word recognition) mekanizmalarını önceler. Okuyucu, kelimeyi harf-ses dönüşüm kurallarına ayrıştırmadan, mental sözlüğünde (lexicon) depolanmış bütünsel biçimiyle çağırır. Özellikle ortografik şeffaflığı düşük, yani yazılışı ile okunuşu arasında tutarsızlıklar bulunan İngilizce gibi dillerde erken dönem okuma eğitiminde tartışmalı bir yer tutar.
Etimoloji
İngilizce 'look' (bakmak) ve 'say' (söylemek) fiillerinin birleşiminden türetilmiş olup, kelimenin görsel formuna bakılarak sesletilmesi esasına dayanır.
Karıştırmayın
Fonetik yaklaşım (phonics) ile karıştırılır; fonetik yaklaşım harf-ses eşleşmelerine odaklanırken, tüm-kelime yöntemi doğrudan görsel kalıp tanımaya dayanır.