Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

FORTRAN

FORTRAN

Tanım

Hâlâ kullanımda olan en eski yüksek seviyeli bilgisayar programlama dilidir ve özellikle yoğun matematiksel modelleme gerektiren bilimsel hesaplamalarda kullanılır.

Örnek Vaka / Uygulama

Bilişsel bir nörobilim laboratuvarında, fMRI (fonksiyoneel Manyetik Rezonans Görüntüleme) verilerindeki devasa matrislerin işlenmesi ve beyin bölgeleri arasındaki işlevsel bağlantısallığın matematiksel modellemesinin yapılması.

Derin Analiz

1950'lerin sonlarında IBM bünyesinde John Backus ve ekibi tarafından geliştirilen FORTRAN (Formula Translation), bilişsel bilimler, sayısal psikometri ve nörobilimsel veri modelleme süreçlerinde devrim yaratmıştır. Doğrudan insan diline yakın komut yapısı sayesinde, karmaşık matematiksel algoritmaların ve lineer cebir işlemlerinin makine koduna dönüştürülmesini optimize eder. Özellikle büyük veri setlerinin işlendiği simülasyonlarda ve hesaplamalı psikolojide kullanılan algoritmaların matematiksel altyapısının kurulmasında tarihsel bir köşe taşıdır.

Etimoloji

İngilizce 'Formula' [formül] ve 'Translation' [çeviri] kelimelerinin birleşiminden türetilmiş bir kısaltmadır.

Karıştırmayın

Python veya R gibi modern veri analizi dilleriyle karıştırılabilir; temel farkı, FORTRAN'ın saf sayısal hesaplama hızı ve köklü matematiksel kütüphane geçmişine sahip olmasıdır.