Doğuştancılık
Nativism
Tanım
Zihinsel yapıların, bilişsel kapasitelerin ve davranışsal eğilimlerin deneyimden ziyade kalıtım yoluyla doğuştan kaztıldığını savunan felsefi ve psikolojik felsefe.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni doğan bebeklerin henüz çok kısıtlı görsel deneyime sahip olmalarına rağmen insan yüzü şemalarına ve ses tonlarına yönelmesi, algısal doğuştancılığın somut bir göstergesidir.
Derin Analiz
Doğuştancılık, bilişsel bilimler ve evrimsel psikolojide zihnin 'boş bir levha' (tabula rasa) olmadığını, aksine türe özgü önceden programlanmış modüllere ve bilgi işleme altyapılarına sahip olduğunu öne sürer. Noam Chomsky'nin dil edinme aygıtı (Language Acquisition Device) teorisi bu yaklaşımın modern bilişsel bilimdeki en güçlü dayanaklarından biridir. Çevresel girdinin sadece bu innate (doğuştan gelen) potansiyeli tetiklediği veya kalibre ettiği savunulur; empirisizmin aksine bilgi, deneyimle sıfırdan üretilmez, zaten var olan potansiyelin olgunlaşmasıyla açığa çıkar.
Etimoloji
Latince 'nativus' (doğuştan gelen, doğal) kelimesinden türetilmiş olup, köken olarak 'nasci' (doğmak) fiiline dayanır.
Karıştırmayın
Ampirizm (çevrecilik) ile sıklıkla karıştırılır; ampirizm zihni deneyimle şekillenen boş bir levha olarak görürken, doğuştancılık donanımsal ön kabulleri merkeze alır.