Uzay Tutması
Space Motion Sickness
Tanım
Uzay seyahati sırasında sıfır yerçekimi ve vestibüler uyumsuzluğa bağlı olarak ortaya çıkan, bulantı ve yönelim bozukluğuyla karakterize bir hareket hastalığı formu.
Örnek Vaka / Uygulama
Uluslararası Uzay İstasyonu'na (ISS) yeni varan bir astronotun, başını hızlıca sağa çevirdiğinde ani bir baş dönmesi, soğuk terleme ve mide bulantısı yaşayarak ilk gün görevlerini geçici olarak askıya alması.
Derin Analiz
Uzay tutması (SMS), uzay uçuşlarının ilk 24-72 saatinde astronotların yaklaşık yüzde 50 ila 80'inde görülen bir fizyolojik uyum sürecidir. Dünyadaki klasik taşıt tutmasından farklı olarak, otolitik organların (yerçekimi algılayan utrikulus ve sakkulus) yerçekimsiz ortamda (mikrogravisöz) çelişkili sinyaller üretmesiyle tetiklenir. Görsel sistem ile vestibüler sistem arasındaki tutarsızlık, beyin sapındaki kusma merkezini ve otonom sinir sistemini uyarır. Bu durum sempatik ve parasempatik dengesizliğe, baş ağrısına, iştahsızlığa ve mide bulantısına yol açar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Klasik taşıt tutması (motion sickness) ile karıştırılır; ancak klasik form doğrusal veya açısal ivmelenme gerektirirken, uzay tutması yerçekimsiz ortamın vestibüler reseptörlerde yarattığı kalıcı belirsizlikten kaynaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Vestibüler Sistem
Vestibüler Sistem
Vestibular System
Vücudun dengesini, postürünü ve uzaysal yönelimini korumaktan sorumlu, iç kulaktaki yapılar, vestibüler sinir ve ilgili kortikal bölgelerden oluşan duyusal sistem.
İncele