Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yarışmacı Durumluk Kaygı Envanteri

Competitive State Anxiety Inventory (CSAI)

Tanım

Sporcuların yaklaşan bir müsabaka öncesi deneyimledikleri bilişsel kaygı, somatik kaygı ve öz-güven düzeylerini çok boyutlu olarak ölçen psikometrik bir öz-bildirim ölçeğidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Milli bir haltercinin kritik bir olimpiyat finaline çıkmasından 30 dakika önce ellerinin titrediğini, mide bulantısı yaşadığını (somatik kaygı) ve başarısız olma korkusuyla zihninin meşgul olduğunu (bilişsel kaygı) beyan etmesi üzerine uygulanan CSAI-2 testi, sporcunun öz-güven skorunun düşük, kaygı alt boyutlarının ise kritik eşiğin üzerinde olduğunu gösterir; böylece spor psikoloğu hızlı gevşekleme ve zihinsel yeniden yapılandırma tekniklerini devreye sokar.

Derin Analiz

Spor psikolojisi literatüründe Rainer Martens ve meslektaşları tarafından geliştirilen bu envanter, durumluk kaygının tek boyutlu olmadığını, aksine hem fizyolojik uyarılmışlık belirtilerini (somatik kaygı) hem de zihinsel endişe ve odak bozukluklarını (bilişsel kaygı) ayrı ayrı ele alması gerektiğini savunur. Özellikle CSAI-2 versiyonu, sporcunun performansını doğrudan etkileyen bu üç alt boyutu 4'lü Likert tipi derecelendirme üzerinden quantifiye eder. Klinik ve uygulamalı spor psikolojisinde, bireyin stresle başa çıkma stratejilerini belirlemek ve optimal performans penceresini (inverted-U hipotezi bağlamında) yakalamak amacıyla ampirik veri sağlar.

Etimoloji

Latince 'competere' (yarışmak, bir araya gelmek) + 'status' (durum, hal) + 'angere' (boğmak, daraltmak) ve Fransızca 'inventaire' (döküm, liste) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Sürekli kaygı (trait anxiety) ile karıştırılır; sürekli kaygı bireyin genel eğilimini yansıtırken, CSAI spesifik bir anlık yarışma ortamındaki durumu (state) ölçer.