Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Envanter

İnventory

Tanım

Bireylerin davranışlarını, ilgi alanlarını, tutumlarını ve kişilik özelliklerini betimlemek ve incelemek amacıyla kullanılan soru temelli madde listesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik psikoloji pratiğinde, depresyon şikayetiyle başvuran bir danışana Beck Depresyon Envanteri uygulanır. Danışanın 21 farklı belirti kategorisinde son iki haftadaki durumunu yansıtan ifadeleri 0 ile 3 arasında puanlaması istenir; elde edilen toplam puan, klinik düzeyin hafif, orta veya şiddetli kategorilerinden hangisine düştüğünü istatistiksel olarak belirler.

Derin Analiz

Psikometri ve psikolojik değerlendirme bağlamında envanterler, bireyin psikolojik niteliklerini nicelleştirmek için geliştirilmiş yapılandırılmış araçlardır. Genellikle öz-bildirim (self-report) yöntemiyle uygulanır. Testlerden farklı olarak envanterlerde 'doğru' veya 'yanlış' yanıtlar bulunmaz; amaç, kişinin belirli durumlar karşısındaki tutumunu, eğilimini veya semptom şiddetini haritalandırmaktır. Psikiyatri ve klinik psikolojide Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri (MMPI) gibi araçlar, alt ölçek profilleri çıkarılarak klinik tanı ve yapısal kişilik analizinde kritik rol oynar. İstatistiksel geçerlik ve güvenirlik katsayıları, envanterlerin norm gruplarına kıyasla standardizasyonunu belirler.

Etimoloji

Latince 'invenire' (bulmak, keşfetmek, elde etmek) fiilinden türetilen ortaçağ Latincesi 'inventarium' (kayda geçirilmiş mal veya eşya listesi) kelimesinden köken alır.

Karıştırmayın

Yetenek veya zeka testleri ile sıklıkla karıştırılır. Testlerde performansın doğruluğu ölçülürken, envanterlerde performans değil, bireyin öznel durumunu ve tutumunu yansıtan tercihler ölçülür.