Psikolojik Değerlendirme
Psychological Assessment
Tanım
Bir bireyin davranışlarını, yeteneklerini ve zihinsel özelliklerini tanı veya tedavi amacıyla incelemek için veri toplama ve entegrasyon sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yetişkin bir danışanın iş yerinde odaklanma sorunları ve ani duygu durum değişimleri yaşadığı şikayetiyle başvurduğu vakada; klinisyen öncelikle klinik görüşme gerçekleştirir, ardından Wechsler Yetişkin Zeka Ölçeği (WAIS-IV) ve Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri (MMPI) uygular. Elde edilen psychometric verileri günlük yaşam işlevselliği gözlemleriyle birleştirerek Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) yönünde kapsamlı bir değerlendirme raporu hazırlar.
Derin Analiz
Psikolojik değerlendirme, yalnızca test bataryalarının uygulanmasından ibaret olmayan, çok katmanlı bir klinik karar verme sürecidir. Süreç; yapılandırılmış veya yarı yapılandırılmış görüşmeler, psikometrik testler, davranışsal gözlemler ve psikofizyolojik ölçüm araçlarından elde edilen verilerin birleştirilmesini gerektirir. Klinisyenler bu aşamada nomotetik (genel yasalara dayalı) verilerle idiografik (bireye özgü) bulguları sentezleyerek formülasyon oluştururlar. Amaç; bireyin bilişsel, duygusal ve davranışsal profilini eksiksiz haritalandırarak klinik öngörülerde bulunmak ve kanıta dayalı müdahalelere zemin hazırlamaktır.
Etimoloji
Yunanca 'psyche' [ruh, zihin] + Latince 'assidere' [yanına oturmak, gözetmek] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genellikle 'psikolojik test etme' (psychological testing) ile karıştırılır; ancak test etme yalnızca veri toplama mekanizmasıdır, değerlendirme ise bu verilerin klinik bağlamda yorumlandığı ve entegre edildiği daha geniş kapsamlı üst düzey bir süreçtir.
Keşfetmeye Devam Edin
Kanıta Dayalı Uygulama
Kanıta Dayalı Uygulama
Evidence-based Practice (EBP)
En güncel ampirik araştırmaların, klinik uzmanlığın ve hastanın kültürel ve bireysel özelliklerinin entegrasyonuna dayanan profesyonel sağlık ve psikoterapi yaklaşımıdır.
İncele