Kanıta Dayalı Uygulama
EBP
Tanım
Klinik uzmanlığın, en iyi dışsal kanıtların ve hasta tercihlerinin entegrasyonuna dayanan karar verme süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Depresyon tanısı alan bir danışana yaklaşımda, terapistin sadece kendi kişisel ekolüne güvenmesi yerine, ampirik olarak etkinliği kanıtlanmış Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) protokollerini seçmesi, bu protokolleri kendi klinik gözlemiyle harmanlaması ve danışanın değer sistemini sürece dahil etmesi.
Derin Analiz
Kanıta Dayalı Uygulama (EBP), klinik psikoloji, tıp ve müttefik sağlık disiplinlerinde, metodolojik olarak sağlam ampirik araştırmaların (özellikle randomize kontrollü çalışmaların) sonuçlarını, klinisyenin profesyonel tecrübesiyle ve hastanın kültürel değerleriyle sentezleyen epistemolojik bir çerçevedir. Amaç, sezgisel veya geleneksel yöntemlerin ötesine geçerek, bilginin en güncel ve geçerli formunu insan yararına sunmaktır. Meta-analizler ve sistematik derlemeler bu sürecin omurgasını oluşturur. Araştırma bulgularının klinik pratik ortamındaki heterojenliğe uyarlanmasında sıklıkla engellerle karşılaşılabilir; bu nedenle mekanik bir uygulama değil, eleştirel bir düşünce becerisidir.
Etimoloji
İngilizce 'Evidence-Based Practice' ifadesinin kısaltmasıdır. 'Evidence' kelimesi Latince 'evidentia' (açıkta duran, görünür kılınan) kökünden, 'based' Cermen kökenli 'base' (temel) sözcüğünden ve 'practice' ise Yunanca 'praktikos' (eyleme dökülen, pratik yapılan) kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Ampirik destekli tedaviler (EST) ile sıklıkla karıştırılır; EST belirli bir bozukluk için etkili olduğu kanıtlanmış spesifik tedavi protokollerini ifade ederken, EBP çok daha geniş bir üst şemsiyedir ve klinisyenin karar mekanizmasını da kapsar.