Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Yaşam İçgüdüsü

Life İnstinct

Tanım

Bireyin hayatta kalmasını ve türün devamını sağlamayı amaçlayan, kendini koruma ve üreme dürtülerini kapsayan psikanalitik kavram.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, ağır bir travma veya kayıp yaşayan bir danışanın, tüm umutsuzluğuna rağmen hayata tutunma çabası, yemek yeme, iyileşme ve sosyal bağlar kurma yönündeki dirençli motivasyonu yaşam içgüdüsünün (Eros) klinik bir tezahürüdür.

Derin Analiz

Sigmund Freud'un ikili içgüdü teorisinin temel sütunlarından biri olan yaşam içgüdüsü, organizmanın homeostazisini sürdürme, büyüme, birleşme ve neslini devam ettirme eğilimlerini temsil eder. Eros olarak da bilinen bu yapı, libidinal enerjinin kaynağını oluşturur. Yıkıcı ve entropik eğilimleri barındıran ölüm içgüdüsünün (Thanatos) aksine, yapıcı, bağ kurucu ve organize edici bir dinamiktir. Biyolojik düzeyde metabolik ve üreme süreçlerini, psikolojik düzeyde ise nesne ilişkilerini ve libido yatırımlarını motive eder.

Etimoloji

İngilizce 'life' (yaşam, canlılık) ve Latince 'instinctus' (içgüdü, dürtü, harekete geçirme) kelimelerinin birleşiminden oluşur. Psikanalitik literatürde Yunuki kökenli 'Eros' kavramıyla özdeşleştirilir.

Karıştırmayın

Ölüm içgüdüsü (Thanatos) ile sıklıkla karıştırılır; ölüm içgüdüsü yok etmeye ve inorganik duruma dönmeye çalışırken, yaşam içgüdüsü birleştirmeye ve canlılığı sürdürmeye odaklanır.