Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Zenginleştirme Programı

Enrichment Program

Tanım

dezavantajlı çocukların zihinsel gelişimini desteklemek ya da üstün yetenekli bireylerin müfredatını derinleştirmek amacıyla tasarlanmış akademik destek programı.

Örnek Vaka / Uygulama

Düşük gelirli bir mahallede açılan okul öncesi zenginleştirme programı, çocuklara düzenli müzik atölyeleri, fen deneyleri ve drama etkinlikleri sunarak işitsel ayırt etme, motor koordinasyon ve sözel ifade becerilerini yaş ortalamasının üzerine taşımıştır.

Derin Analiz

Zenginleştirme programları, gelişimsel psikoloji ve özel eğitim bağlamında bireyin bilişsel potansiyelini maksimize etmeyi hedefler. Sosyoekonomik veya kültürel açıdan dezavantajlı gruplarda erken çocukluk dönemindeki çevresel yoksunluğun nörokognitif etkilerini tamponlamak amacıyla duyusal-motor, dil ve sosyal becerileri artırıcı erken müdahale etkinlikleri sunar. Üstün yetenekli popülasyonda ise sınıf atlatma (hızlandırma) yerine, eleştirel düşünme, yaratıcılık ve soyut problem çözme becerilerini genişleten yatay bir müfredat derinliği sağlar. Nörobiyolojik düzeyde, bu tür zenginleştirilmiş uyaranlar sinaptik plastisiteyi tetikleyerek prefrontal korteks ve hipokampal ağlardaki nöral bağlantı çeşitliliğini ve yoğunluğunu doğrudan besler.

Etimoloji

İngilizce 'enrich' (zenginleştirmek, değer katmak; Eski Fransızca 'en-' [içine, -e getirmek] + 'riche' [zengin, soylu] kökünden) ve 'program' (Yunanca 'programma' [halka açık duyuru, yazı] sözcüklerinden türetilmiştir.)

Karıştırmayın

Hızlandırma programları (acceleration programs) ile sıkça karıştırılır; hızlandırma müfredatın daha hızlı bitirilmesini sağlarken, zenginleştirme programı mevcut yaş veya sınıf düzeyinde içeriğin derinleştirilmesini ve çeşitlendirilmesini amaçlar.