İşitsel Ayırt Etme
Auditory Discrimination
Tanım
Farklı ses uyarıcıları arasındaki frekans, şiddet veya tını gibi akustik değişiklikleri doğru bir şekilde algılama ve birbirinden ayırma yeteneği.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir müzisyenin, iki enstrüman arasındaki mikrotonal frekans kaymalarını hatasız bir şekilde fark etmesi veya bir çocuğun 'b' ve 'd' fonemleri arasındaki ince akustik geçişleri birbirinden ayırarak doğru sesletebilmesi işitsel ayırt etme kapasitesine dayanır.
Derin Analiz
İşitsel ayırt etme, koklear çekirdekten başlayarak primer işitsel kortekse uzanan nöral devrelerin karmaşık bir işlevidir. İşitsel sistem, gelen ses dalgalarının frekans bileşenlerini baziler membran üzerinde tonotopik olarak haritalandırır. Ancak bu süreç saf bir fiziksel algıdan ibaret değildir; üst düzey bilişsel işlevler, işleyen bellek (working memory) ve seçici dikkat mekanizmalarıyla doğrudan etkileşim halindedir. Özellikle fonolojik farkındalık ve dil edinim süreçlerinde kritik bir eşik teşkil eder.
Etimoloji
Latince 'audire' [duymak] ve 'discriminare' [ayırmak, fark gözetmek] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
İşitsel keskinlik (auditory acuity) ile sıkça karıştırılır. İşitsel keskinlik, bireyin en zayıf sesi duyabilme eşiğiyken; işitsel ayırt etme, halihazırda duyulan sesler arasındaki niteliksel ve niceliksel farkları çözme becerisidir.