Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Membran

Membrane

Tanım

Bir yüzeyi örten, bir boşluğu çevreleyen veya anatomik yapıları ayıran ince doku tabakası.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir nöronun akson zarındaki (membran) sodyum-potasyum pompaları, dinlenme potansiyelini korumak için iyonların hücre içi ve dışı geçişini seçici olarak kontrol eder.

Derin Analiz

Membranlar, biyolojik ve hücresel bütünlüğün korunmasında kritik bir mekanik ve fizyolojik rol oynar. Biyolojik bağlamda, özellikle hücre zarından (plasma membrane) bahsedildiğinde, lipit çift katmanı ve gömülü proteinlerden oluşan yarı geçirgen (semipermeable) bir yapı arz eder. Bu seçici geçirgenlik, hücre içi homeostazinin idame ettirilmesini, osmotik dengenin korunmasını ve nöronal sinyal iletimi gibi elektriksel potansiyellerin (iyon kanalları aracılığıyla) yönetilmesini sağlar. Nöroloji ve bilişsel bilimler perspektifinden bakıldığında, aksonal membranlardaki potansiyel değişimleri bilinç ve sinirsel iletişim için temel oluşturur.

Etimoloji

Latince 'membrana' (parşömen derisi, ince deri) kelimesinden türetilmiş olup, 'membrum' (vuvut organı, uzuv) köküne dayanmaktadır.

Karıştırmayın

Duvar (Wall) kavramı ile karıştırılır; duvarlar genellikle tam geçirgen veya rijit destek yapılarıdır, membranlar ise dinamik ve seçici geçirgen özelliktedir.