Algılama
Perception
Tanım
Duyu organları aracılığıyla edinilen fiziksel uyarıcıların, merkezi sinir sisteminde anlamlı birer bilgi bütünlüğüne dönüştürülme sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, yoğun stres veya travma geçmişi olan bir bireyin, arka plandaki ani ve belirsiz bir kapı çarpma sesini ('duyumsama'), tehditkar bir uyarıcı olarak algılayıp ('algılama') anksiyete tepkisi vermesi, algının bilişsel ve duygusal bağlamla nasıl şekillendiğinin somut bir göstergesidir.
Derin Analiz
Algılama, salt bir duyusal kayıt işlemi olmayıp, aşağıdan yukarıya (stimulus-driven) ve yukarıdan aşağıya (concept-driven) bilgi işleme süreçlerinin karmaşık bir entegrasyonudur. Nörobiyolojik düzeyde; birincil duyusal kortekslerde (örneğin görme için V1, işitme için A1) başlayan ham sinyal işleme, parietal ve frontal loblardaki çağrışım alanlarında hafıza, dikkat, beklenti ve geçmiş deneyimler süzgecinden geçirilerek yorumlanır. Gestalt ilkeleri doğrultusunda beyin, dağınık duyusal girdileri tam ve anlamlı formlara organize eder. Bu mekanizma, organizmanın çevresel değişmelere uyum sağlamasını, tehlikeleri ayırt etmesini ve koordine eylemler üretebilmesini temin eden bilişsel temeldir.
Etimoloji
Latince 'percipere' (almak, toplamak, tamamen kavramak) fiilinden türetilmiş olup, 'per-' (tamamen) ve 'capere' (almak, yakalamak) köklerinin birleşiminden meydana gelmiştir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Duyumsama
Duyumsama
Sensation
Duyu reseptörlerinin uyarılması ve ilgili beyin merkezlerinin aktivasyonuyla ortaya çıkan, uyarıcılara dair temel farkındalık ve indirgenemez deneyim birimi.
İncele
Bilişsel Çarpıtma
Bilişsel Çarpıtma
Cognitive Distortion
Bireyin gerçekliği hatalı, abartılı veya irrasyonel biçimde algılamasına yol açan kusurlu düşünce kalıplarıdır.
İncele