Prefrontal Korteks
Prefrontal Cortex
Tanım
Serebral korteksin en ön kısmında yer alan ve dikkat, planlama, çalışma belleği ile yönetici işlevlerin yürütülmesinden sorumlu gelişmiş assosiasyon alanıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Kritik bir iş sunumu sırasında yöneticisinin beklenmedik bir eleştirisiyle karşılaşan bir birey, anlık öfke ve savunma dürtüsünü (limbik tepki) baskılayarak sakin kalır, eleştiriyi profesyonelce analiz eder ve yapıcı bir yanıt planlar. Bu süreç, prefrontal korteksin bilişsel esneklik ve davranışsal inhibisyon mekanizmalarının devreye girmesiyle gerçekleşir.
Derin Analiz
Prefrontal korteks (PFC), beyin gelişim sürecinde en geç olgunlaşan neokortikal bölgelerden biridir ve filogenetik olarak insanlarda en üst düzeyde gelişme göstermiştir. Dorsolateral, ventromedial ve orbitofrontal gibi alt alt alanlara ayrılır. Bu bölgeler; limbik sistemden gelen duygusal girdiler ile dış dünyadan gelen bilişsel verileri entegre ederek dürtü kontrolü, risk analizi, ahlaki muhakeme ve sosyal davranışların düzenlenmesini sağlar. Brodmann alanları 9, 10, 11, 44, 45, 46 ve 47'yi kapsar. Yapısal veya işlevsel hasarlarında; perseverasyon (aynı davranışı tekrarlama), apati, amaca yönelik davranışlarda bozulma ve kişilik değişiklikleri (Phineas Gage vakasında olduğu gibi) gözlemlenir.
Etimoloji
Latince 'prae-' [ön/önde] + 'frons' [alın/ön taraf] ve Latince 'cortex' [kabuk] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Birincil motor korteks ile sıklıkla karıştırılır; motor korteks kas hareketini doğrudan başlatırken, prefrontal korteks o hareketin 'neden', 'ne zaman' ve 'nasıl' yapılması gerektiğini planlayan üst düzey karar mercii olarak görev yapar.
Keşfetmeye Devam Edin
Yönetici İşlevler
Yönetici İşlevler
Executive Functions
Planlama, karar verme, problem çözme ve amaca yönelik davranışları koordine eden üst düzey bilişsel süreçler kümesidir.
İncele
Çalışma Belleği
Çalışma Belleği
Working Memory
Bilgiyi zihinde geçici olarak tutma ve karmaşık bilişsel görevleri yerine getirmek için bu bilgi üzerinde işlem yapma kapasitesi sunan sınırlı kapasiteli bilişsel sistem.
İncele
Frontal Lob
Frontal Lob
Frontal Lobe
Serebral hemisferlerin merkez arkı önünde yer alan, motor işlevler, istemli hareket kontrolü ve üst düzey yürütücü işlevlerden sorumlu en büyük beyin lobu.
İncele