Acıma
Pity
Tanım
Mutsuz, acı çeken veya dezavantajlı durumdaki bireylere yönelik deneyimlenen üzüntü ve merhamet temelli karmaşık bir duygusal tepkidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir klinisyenin, ağır depresif bozukluk tanısıyla başvuran ve yaşam koşulları son derece kısıtlı olan bir danışanının anlattıkları karşısında nesnel mesafesini korumakta zorlanarak profesyonel şefkat yerine acıma duygusuyla yaklaşması ve bunun terapötik ittifakı olumsuz etkilemesi.
Derin Analiz
Acıma, sosyal biliş ve empatik reaksiyonlar bağlamında değerlendirilen, genellikle hiyerarşik bir algıyı da barındıran bir duygudur. Evrimsel psikoloji perspektifinden bakıldığında, grup içi dayanışmayı artırmak ve yardımlaşma davranışlarını tetiklemek amacıyla geliştiği öne sürülmektedir. Nörobiyolojik düzeyde, insüler korteks ve anteriyor singulat korteks gibi acı ve empati devreleriyle ilişkili alanların aktivasyonuyla karakterizedir. Bununla birlikte, klinik ve sosyal psikolojide aşırı acıma durumunun, hedef alınan bireyde aşağılanma hissi uyandırabileceği ve özerklik algısını zedeleyebileceği bilinmektedir; bu yönüyle saf empati veya şefkatten (compassion) ayrışır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Empati
Empati
Empathy
Bir bireyin, olayları ve dünyayı kendi referans çerçevesinden çıkarak başkasının bilişsel ve duygusal perspektifinden deneyimleme yetisidir.
İncele
Şefkat
Şefkat
Affection / Compassion
🔹 1. (affection): Genellikle cinsel olmayan, düşkünlük, şefkat ve hoşlanma içeren; bireyler, özellikle de bebekler ile bakım verenler arasında gözlenen duygusal bağ. 🔹 2. (compassion): Başkasının üzüntü veya ıstırabına yönelik güçlü bir sempati duyma ve bu acıyı hafifletmek için eyleme geçme isteği uyandıran prososyal duygu.
İncele
Sosyal Biliş
Sosyal Biliş
Social Cognition
Bireylerin sosyal dünyadaki diğer insanları, kendilerini ve aralarındaki etkileşimleri algılama, yorumlama, kategorize etme ve bu süreçleri davranışlarına rehberlik edecek şekilde işleme koyma becerilerinin tamamıdır.
İncele