Alana Özgü Bilgi
Domain-specific Knowledge
Tanım
Satranç, beyzbol veya müzik gibi belirli bir konu veya disipline ait dar kapsamlı, uzmanlaşmış bilgi birikimi.
Örnek Vaka / Uygulama
Usta bir satranç oyuncusunun tahtaya bir saniye bakıp taş dizilimini tamamen hatırlayabilmesi, ancak aynı taşlar rastgele dizildiğinde bu üstünlüğünü kaybetmesi; genel bellek kapasitesinden ziyade satranç alanına özgü bilgi yapılarına ve şemalara sahip olmasının doğrudan sonucudur.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve uzmanlık (expertise) literatüründe alana özgü bilgi, genel zeka kapasitesinden (general intelligence) bağımsız olarak belirli bir bilişsel alandaki performansın en güçlü belirleyicisidir. Uzun süreli bellekte (long-term memory) hiyerarşik şemalar ve örüntüler halinde depolanır. Bilişsel yük teorisine (cognitive load theory) göre, alan bilgisi ne kadar derinlemesine entegre olursa, çalışma belleğindeki (working memory) işlem kapasitesi o kadar verimli kullanılır; çünkü uzmanlar bilgiyi parçalama (chunking) mekanizmasıyla işlerler. Bu durum, acemilerin aksine karmaşık problemleri hızlı ve hatasız çözmelerini sağlar.
Etimoloji
Fransızca 'domaine' [mülk, alan] (Latince 'dominium' [mülkiyet, egemenlik] kökünden) ve Eski İngilizce 'gespecific' [belirli, mahsus] ile 'cnāwan' [bilmek, tanımak] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genel bilgi (general knowledge / fluid intelligence) ile karıştırılır; genel bilgi geniş bir yelpazede yüzeysel enformasyonu kapsarken, alana özgü bilgi dar bir alanda derinlemesine ve işlevsel uzmanlık gerektirir.
Keşfetmeye Devam Edin
Uzmanlık
Uzmanlık
Expertise
Yaş, eğitim veya uzun süreli deneyim yoluyla belirli bir alan ve disiplinde birikmiş olan üst düzey bilgi ve beceri düzeyi.
İncele
Çalışma Belleği
Çalışma Belleği
Working Memory
Bilgiyi zihinde geçici olarak tutma ve karmaşık bilişsel görevleri yerine getirmek için bu bilgi üzerinde işlem yapma kapasitesi sunan sınırlı kapasiteli bilişsel sistem.
İncele
Bilişsel Şema
Bilişsel Şema
Cognitive Schema
Bireyin dünyayı, kendini ve diğerlerini anlamlandırmasını, kategorize etmesini ve yeni bilgileri filtrelemesini sağlayan, geçmiş deneyimlerle şekillenmiş soyut bilgi yapıları ve zihinsel kalıplardır.
İncele