Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Aspirin

Aspirin

Tanım

Analjezik, antipiretik, antiinflamatuar ve antitrombotik özellikler gösteren yaygın bir nonsteroid antiinflamatuar ilaçtır (NSAİİ).

Örnek Vaka / Uygulama

Kardiyovasküler risk taşıyan 58 yaşındaki bir bireyin, tromboembolik inme ve miyokard infarktüsü riskini azaltmak amacıyla düşük doz (100 mg/gün) asetilsalisilik asit protokoline alınması.

Derin Analiz

Asetilsalisilik asit, siklooksijenaz (COX) enzimlerini (özellikle COX-1 ve COX-2) irreversibl olarak asetillendirerek prostaglandin ve tromboksan sentezini inhibe eder. Periferik mekanizmalarla ağrıyı hafifletirken, hipotalamustaki termoregülasyon merkezini etkileyerek ateşi düşürür. Trombosit agregasyonunu kalıcı olarak baskılaması, onu kardiyovasküler olayların ikincil korunmasında kritik bir ajan yapar. Klinik kullanımda gastrointestinal mukoza bariyerini zayıflatması ülserasyon ve kanama riskini artırır; yüksek dozlarda salisilizm tablosuna yol açabilir.

Etimoloji

Almanca 'Aspirin' sözcüğünden türetilmiştir. 'A-' (asetil grubunu temsilen) + Spiraea (keçi sakalı bitkisinin cinsi, salisilat kaynağı) + '-in' (kimyasal ek).

Karıştırmayın

Parasetamol (Asetaminofen): Analjezik ve antipiretik etkiye sahiptir ancak antiinflamatuar ve antitrombotik özelliği yoktur, mide mukozasını aspirin kadar irrite etmez.