Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bağlantı Psikolojisi

Association Psychology

Tanım

Öğrenme ve bilginin, fikirler ile uyarıcı-tepki temsilleri arasında kurulan bağlar (asosyasyonlar) yoluyla türediğini savunan psikolojik yaklaşım.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir köpeğin zil sesini (nötr uyarıcı) et (koşulsuz uyarıcı) ile defalarca ardışık olarak deneyimlemesi sonucunda zil sesine salya akıtması (koşullu tepki), uyarıcı ile tepki arasında kurulan bu temel bağlantı mekanizmasının klasik bir laboratuvar örneğidir.

Derin Analiz

Bağlantı psikolojisi, köklerini Britanya ampirisimi ve asociasyonizm felsefesine dayandıran tarihsel ve teorik bir çerçevedir. John Locke, David Hume ve David Hartley gibi filozofların zihnin boş bir levha (tabula rasa) olduğu ve karmaşık fikirlerin basit duyumların birleşmesiyle oluştuğu varsayımına dayanır. Bu yaklaşım, daha sonraları Thorndike'ın Etki Kanunu ve Pavlov'un klasik koşullanma paradigmaları gibi deneysel davranışçılık temellerine evrilmiştir. Nöral düzeyde, Hebbian öğrenme ('birlikte ateşlenen nöronlar birbirine bağlanır') ilkesiyle sinaptik plastisitenin erken teorik temelini oluşturur. Modern bilişsel bilimlerde ise bağlantıcılık (connectionism) ve yapay sinir ağları formunda yeniden hayat bulmuştur.

Etimoloji

Latince 'associatio' (birlikte getirmek, bağlamak) kelimesinden türetilmiş olup, zihinsel öğelerin bir araya gelme süreçlerini ifade eder.

Karıştırmayın

Yapısalcılık (structuralism) ile sıklıkla karıştırılır; yapısalcılık zihnin statik yapı taşlarını iç gözlemle analiz etmeyi hedeflerken, bağlantı psikolojisi bu öğelerin dinamik olarak nasıl ilişki kurduğuna ve öğrendiğine odaklanır.