Bitişiklik Öğrenme Kuramı
Contiguity Learning Theory
Tanım
Bir uyarıcı kalıbı ile bir tepkinin zaman ve mekanda eş zamanlı olarak gerçekleşmesi durumunda, aralarında doğrudan bir bağ kurularak öğrenmenin gerçekleştiğini savunan davranışçı kuram.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında bir kedinin bulmaca kutusundan çıkarken yaptığı son hareketin (örneğin direğe son kez patisiyle vurması), kutuya tekrar konulduğunda aynı şekilde tekrarlanması; günlük hayatta ise eve gelir gelmez anahtarları sürekli portmanto üzerindeki aynı tabağa koyma alışkanlığının, o mekansal uyarıcı ile motor tepkinin ilk andan itibaren bitişik olarak kodlanması.
Derin Analiz
Edwin R. Guthrie tarafından geliştirilen bu kuram, klasik ve edimsel koşullanmanın ötesinde, öğrenmenin temel mekanizmasını tek bir ilkeye indirger: Zaman ve mekanda bitişiklik. Guthrie'ye göre, bir uyarıcı kombinasyonu bir tepkiyi takip ettiğinde, o uyarıcılar yığını bir sonraki seferde aynı tepkiyi ortaya çıkarma eğilimi kazanır; bu bağ 'tek denemede öğrenme' (one-trial learning) kuralıyla işler. Ödül veya pekiştireç, bağın kurulması için zorunlu bir ön koşul değildir; ödül yalnızca son tepkinin organizma üzerinde kalmasını (yeni bir uyarıcı gelene kadar bozulmamasını) sağlar. Nörobiyolojik düzeyde, bu durum Hebbian öğrenme ilkelerinin ('birlikte ateşlenen nöronlar birbirine bağlanır') makro düzeydeki davranışsal karşılığı olarak değerlendirilebilir. Zamanlama hassasiyeti milisaniyeler düzeyinde kritik bir öneme sahiptir.
Etimoloji
Latince 'contiguitas' (yakınlık, bitişiklik, değme) sözcüğünden türetilmiştir; uyarıcı ile tepkinin zaman ve uzamsal düzlemdeki temasını ifade eder.
Karıştırmayın
Skinnerci Edimsel Koşullanma (pekiştireç odaklıdır) ve Pavlovcu Klasik Koşullanma (uyarıcı-uyarıcı eşleşmesidir); bitişiklik kuramı ise doğrudan uyarıcı-tepki (S-R) eşzamanlılığına odaklanır ve pekiştirmeyi zorunlu görmez.
Keşfetmeye Devam Edin
Uyarıcı Ayırt Etme
Uyarıcı Ayırt Etme
Discrimination Of Cues
İki veya daha fazla benzer uyarıcı arasındaki ince farkları algılama ve bunlara farklı tepkiler verme kapasitesi.
İncele
İterasyon
İterasyon
İteration
Belirli bir hesaplama adımının, önceden tanımlanmış bir kritere ulaşılıncaya veya çıktı değişmez hale gelinceye kadar ardışık olarak tekrarlanması.
İncele
Koşullu Refleks
Koşullu Refleks
Conditioned Reflex
Doğuştan var olmayan, nötr bir uyarıcının, koordine edilmiş eşleşmeler yoluyla biyolojik olarak anlamlı bir uyarıcıyla ilişkilendirilmesi sonucu kazanılan otomatize davranışsal yanıt.
İncele
Pulfrich Etkisi
Pulfrich Etkisi
Pulfrich Effect
Gözlerden birinin önüne nötr yoğunluklu filtre konulduğunda, düzlemsel bir salınım hareketinin beyin tarafından derinlik algısı eklenerek eliptik bir yörünge şeklinde algılanmasına neden olan psikofiziksel bir yanılsamadır.
İncele