Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çevresel Düzenlemeler

Environmental Modifications

Tanım

Bireylerin engellerini aşarak daha bağımsız yaşamalarını sağlamak amacıyla ev ortamında yapılan fiziksel uyarlamalar ve değişikliklerdir.

Örnek Vaka / Uygulama

İlerleyici bir nörodejeneratif rahatsızlığı olan 72 yaşındaki hastanın banyo yaparken yaşadığı düşme korkusunu ve motor koordinasyon zorluklarını ortadan kaldırmak için duş alanına tutunma barları takılması ve küvet eşiğinin kaldırılması bir çevresel düzenleme vakasıdır.

Derin Analiz

Çevresel düzenlemeler, rehabilitasyon mühendisliği ve ergoterapi alanında ekolojik modelin temel taşını oluşturur. Bireyin işlevsel kapasitesi ile çevrenin talepleri arasındaki uyumsuzluğu (mismatch) azaltmayı hedefler. Nöropsikolojik ve fiziksel kısıtlılıkları bulunan bireylerin mekanla olan etkileşimini optimize ederek yürütücü işlevler, motor planlama ve mekânsal oryantasyon üzerindeki bilişsel yükü hafifletir. Bu müdahaleler, bireyin yaşam kalitesini doğrudan artırırken bakım veren üzerindeki tükenmişlik yükünü de minimize eder.

Etimoloji

Fransızca 'environner' (kuşatmak, çevresini sarmak) kökünden gelen 'environment' ile Latince 'mutare' (değiştirmek) fiilinden türetilen 'modification' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Modifikasyon kavramı genellikle kişisel adaptif cihazlar (tekerlekli sandalye, işitme cihazı gibi) ile karıştırılır; oysa çevresel düzenlemeler kişiye değil, doğrudan fiziksel mekana yapılan kalıcı veya yarı kalıcı müdahalelerdir.