Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bakım Veren

Caregiver

Tanım

Bebekler, yaşlılar veya kronik rahatsızlığı olan bağımsızlığını yitirmiş bireylerin fiziksel ve duygusal ihtiyaçlarını karşılayan profesyonel veyainformel destek sağlayıcı.

Örnek Vaka / Uygulama

Alzheimer tanısı almış 78 eşine beş yıldır evde bakan 74 yaşındaki bir bireyin, kendi öz bakımını ihmal etmesi, uyku bozuklukları yaşaması ve tükenmişlik sendromu belirtileri göstermesi durumunda, bu birey informel bakım veren olarak klinik müdahale odağına alınır.

Derin Analiz

Bakım verenlik dinamikleri, klinik psikoloji ve halk sağlığı literatüründe sıklıkla 'bakım veren tükenmişliği' (caregiver burnout) bağlamında incelenir. Kronik stres, yüksek düzeyde kortizol salınımı ve sempatik sinir sisteminin sürekli aktivasyonu ile karakterizedir. Formel (ücretli/profesyonel) ve informel (aile üyesi, akraba) olmak üzere ikiye ayrılır. İnformel bakım verenler, sosyal izolasyon, depresif belirtiler ve anksiyete bozuklukları açısından yüksek risk grubundadır.

Etimoloji

Orta İngilizce 'caren' (özen göstermek, kaygı duymak, Eski İngilizce 'carian') ve Eski İngilizce 'giefer' (veren) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Hemşire (nurse) ile karıştırılabilir; hemşirelik formel bir sağlık eğitimi ve yasal yetki gerektirirken, bakım verenlik aile üyelerini de kapsayan daha geniş ve sıklıkla informel bir rolü ifade eder.