Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Cinsiyet Kimliği Uyumsuzluğu

Gender İdentity Discordance

Tanım

Bir bireyin deneyimlediği cinsiyet kimliği ile doğumda atanan cinsiyeti arasında kalıcı ve belirgin bir uyuşmazlık hissi.

Örnek Vaka / Uygulama

Yirmi dört yaşındaki bir danışanın, doğumta erkek olarak atanmış olmasına rağmen yaşamı boyunca kendini kadın olarak deneyimlemesi ve bu ikilik arasında yaşadığı yoğun, kalıcı uyumsuzluk hissi nedeniyle klinik desteğe başvurması.

Derin Analiz

Cinsiyet kimliği uyumsuzluğu, bireyin öznel içsel deneyimi ile biyolojik cinsiyet özellikleri arasındaki tutarsızlığı tanımlayan bir klinik kavramdır. Tarihsel süreçte psikopatolojik bir bozukluk olarak sınıflandırılan yapı, bireyler üzerindeki patolojilendirme damgasını (damgalama/stigma) azaltmak amacıyla güncel literatürde yeniden kavramsallaştırılmıştır. Nörobiyolojik ve gelişimsel çalışmalar, cinsiyet kimliğinin prenatal hormon maruziyeti ve merkezi sinir sistemindeki nöral ağların organizasyonu ile karmaşık bir etkileşim içinde şekillendiğini göstermektedir. Klinik pratikte değerlendirilirken, bu durumun bir akıl hastalığı olmadığı, kişinin kimlik gelişimindeki yapısal bir uyumsuzluk olduğu gerçeği göz önünde bulundurulur.

Etimoloji

Latince 'genus' (tür, cins) kökünden türetilen 'gender' ile Orta İngilizce 'identite' ve Latince 'discordare' (uyumsuz olmak, anlaşmazlığa düşmek; 'dis-' [ayrılık, zıtlık] + 'cor' [kalp]) kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Cinsiyet disforisi (gender dysphoria) ile sıklıkla karıştırılır; disfori bu uyumsuzluğun yarattığı klinik düzeydeki sıkıntı ve huzursuzluğa odaklanırken, uyumsuzluk durumun kendisini tanımlar.