Çokdillilik
Multilingualism
Tanım
Bir bireyin veya topluluğun birden fazla dili iletişim, düşünme ve sosyal etkileşim amacıyla etkin bir şekilde kullanabilme durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Ana dili Türkçe olan ve erken çocukluk döneminden itibaren akademik düzeyde İngilizce ve Almanca öğrenen bir bireyin, iş ortamında İngilizce rapor yazarken, sosyal hayatta Almanca konuşurken ve ailesiyle Türkçe iletişim kurarken diller arasında zahmetsizce geçiş yapması ve bu süreçte bağlama uygun bilişsel kodlama sergilemesi.
Derin Analiz
Çokdillilik, yalnızca dilbilimsel bir beceri olmayıp bilişsel esneklik, yürütücü işlevler (executive functions) ve nörobiyolojik yeniden yapılanma süreçleriyle doğrudan ilişkilidir. Bireysel düzeyde, iki veya daha fazla dilin edinimi ve kullanımı, beynin dorsolateral prefrontal korteks ve bazal ganglionlar dahil olmak üzere nöral ağlarında sürekli bir kontrol ve ketleme mekanizması (inhibitory control) gerektirir. Bu durum, bilişsel rezervi artırarak yaşlanmaya bağlı nörodejeneratif süreçlerin başlangıcını geciktirebilir. Sosyolenguistik bağlamda ise coğrafi, ekonomik ve politik dinamiklerin etkisiyle diller arası statü farkları ve işlevsel dağılımlar (diglossia gibi) gözlemlenir.
Etimoloji
Latince 'multi-' [çok] + 'lingua' [dil, lisan] kelimelerinin birleşiminden türetilmiş, birden fazla dilin eşzamanlı kullanımını ifade eden sosyolenguistik bir terim.
Karıştırmayın
İkidillilik (bilingualism) ile karıştırılabilir; ancak ikidillilik yalnızca iki dilin kullanımını kapsarken, çokdillilik ikiden fazla dili ifade eder. Ayrıca, pasif dil bilgisi (dil anlama ama konuşamama) ile aktif çokdillilik sıklıkla birbirine karıştırılır.
Keşfetmeye Devam Edin
İnsan–araç Arayüzü
İnsan–araç Arayüzü
Human–vehicle İnterface
İnsan operatör ile bir taşıtın işlevleri arasındaki etkileşimi sağlayan, kontrol paneli bileşenlerini ve bilgi akış sistemlerini kapsayan kritik ara kesittir.
İncele
Batıl Davranış
Batıl Davranış
Superstitious Behavior
Bir eylemin tesadüfi olarak pekiştirilmesi sonucunda, organizmanın bu eylemi mantıksal bir nedensellik bağı olmaksızın tekrarlamasına yol açan edimsel tepki.
İncele
Kabiliyet
Kabiliyet
Capability
Bir bireyin yapıcı bir şekilde kullanabileceği, işlevsel amaçlar doğrultusunda geliştirilebilir yetenek, yetkinlik veya nitelikler bütünü.
İncele
Yarı Ünlü
Yarı Ünlü
Semivowel
Fonetik olarak ünlü sesine benzeyen ancak hece çekirdeği olmak yerine ünsüz işlevi görerek hece sınırını belirleyen konuşma sesi.
İncele