Deterministik Süreç
Deterministic Process
Tanım
Gelecekteki durumlarının hiçbir olasılıksal rastgelelik içermeyecek şekilde, başlangıç koşullarından kesin bir matematiksel veya yasalı bağla türetildiği sistem dinamikleri.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir psikometri laboratuvarında, bireyin yaşının artışıyla birlikte kemik yoğunluğundaki doğrusal azalmanın matematiksel olarak sabit bir formülle her bireyde sapmasız biçimde modellenmesi.
Derin Analiz
Deterministik süreçler, istatistiksel ve matematiksel modellemede, sistemin belirli bir zamandaki durumunun önceki durumlarından tam olarak ve hatasız bir şekilde (genellikle diferansiyel denklemler aracılığıyla) öngörülebildiği süreçlerdir. Bilişsel modelleme ve istatistikte, ölçüm hatası veya dışsal rastgele dalgalanmalar barındırmayan modelleri ifade eder. Stokastik süreçlerin aksine, bu yapılarda olasılık dağılımlarına yer yoktur; çünkü neden-sonuç ilişkisi deterministtir. Nöroloji ve psikometride teorik bir taban oluşturmakla birlikte, gerçek dünya verileri genellikle kaçınılmaz olarak stokastik bileşenler içerir.
Etimoloji
Latince 'determinare' (sınırlandırmak, belirlemek, sonuca bağlamak) fiilinden türetilmiştir; köken olarak 'de-' (tamamen) ve 'terminus' (sınır, uç nokta) kelimelerine dayanır.
Karıştırmayın
Stokastik süreç (stokastik süreçler rastgele değişkenler barındırırken, deterministtir öngörülebilirdir; karıştırılan nokta modelleme esnasında iki yaklaşımın birbirinin yerine kullanılabilmesi yanılgısıdır).