Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Sabit

Constant

Tanım

Belirli bir işlem veya operasyon serisi boyunca değeri değişmeyen, sabit kalan sayısal veya kavramsal niceliktir.

Örnek Vaka / Uygulama

Araştırmacının günlük çalışma saatlerinin (X) sınav kaygısı (Y) üzerindeki etkisini incelediği bir regresyon modelinde, günlük çalışma saati sıfır olduğunda beklenen temel kaygı puanı modeldeki 'sabit' (constant) parametresi ile ifade edilir.

Derin Analiz

Kantitatif metodoloji, istatistik ve matematiksel modellemede sabit, değişkenlerin (variables) aksine, analiz süresince varyans göstermeyen referans noktasıdır. Örneğin, en küçük kareler yöntemiyle kurulan basit doğrusal regresyon denkleminde ($y = a + bx + e$), 'a' katsayısı y-eksenini kesim noktasını (intercept) temsil eden bir sabittir ve bağımsız değişkenin sıfır olduğu durumdaki bağımlı değişkenin baz değerini belirler. Bilişsel ve davranışsal bilimlerdeki istatistiksel modellemelerde, modellerin kalibrasyonu ve hata paylarının (error term) ayrıştırılması için kritik bir matematiksel taban oluşturur.

Etimoloji

Latince 'constare' (bir arada durmak, değişmeden kalmak) fiilinden türetilmiştir; 'com-' (birlikte) ve 'stare' (durmak) köklerinin birleşiminden evrilmiştir.

Karıştırmayın

Değişken (Variable) ile karıştırılır; değişken analiz boyunca farklı değerler alabilirken, sabit tüm veri setinde veya işlem boyunca mutlak bir değere sahiptir.