Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Diferansiyel Doğruluk

Differential Accuracy

Tanım

Bir bireyin özelliklerinin, ait olduğu yaş, etnik veya mesleki grubun kalıpyargılarından hangi yönlerde ve ne ölçüde farklılaştığını doğru bir şekilde saptama becerisidir.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir işe alım uzmanının, genç bir adayın teknolojiye yatkın olacağı yönündeki 'Y kuşağı' kalıpyargısına dayanmak yerine, adayın mülakattaki derinlemesine analitik düşünme becerilerini ve stratejik planlama eksikliklerini gruba atfetmeden bireysel olarak doğru değerlendirmesi diferansiyel doğruluk düzeyini gösterir.

Derin Analiz

Sosyal algı velar, kişilerarası algı süreçlerinde, algılayıcının hedef bireyi kategorize ederken düşebileceği grup temelli basmakalıp yargı tuzaklarından kaçınabilme kapasitesini ifade eder. Bilişsel psikoloji ve sosyal psikoloji kesişiminde yer alan bu kavram, bir kişinin grup üyeliği ile bireysel özellikleri arasındaki varyansı ne kadar hassas bir şekilde çözebildiğini inceler. İstatistiksel olarak, bireysel profil sapmalarının grup normlarından bağımsız bir şekilde ne kadar isabetle yansıtıldığını ölçer. Algılayıcının önyargıları bastırma ve kişiye özgü (idiographic) verileri işleme bilişsel esnekliğiyle doğrudan ilişkilidir.

Etimoloji

Latince 'differentia' (farklılık, ayrım) ve 'accuratus' (özenle yapılmış, doğru) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Stereotip doğruluğu (stereotype accuracy) ile karıştırılır; stereotip doğruluğu grubun ortalama özelliklerinin doğru bilinmesini içerirken, diferansiyel doğruluk bireyin o gruptan sapmalarının hassasiyetle fark edilmesini ifade eder.