Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Durugörü Rüyası

Clairvoyant Dream

Tanım

Parapsikoloji literatüründe, gelecekte gerçekleşecek olayları veya henüz bilinmeyen durumları uyanık yaşamda doğrulanacak şekilde önceden betimlediği öne sürülen rüya türü.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir bireyin, daha önce hiç gitmediği bir şehirdeki bir kazayı rüyasında tüm detaylarıyla gördüğünü iddia etmesi ve birkaç gün sonra o şehirde gerçekten bir kaza olduğunu öğrenmesi üzerine, rüyayı tesadüfi bir eşleşme veya bilinçaltı olasılık hesabı yerine doğrudan durugörü rüyası olarak nitelendirmesi.

Derin Analiz

Parapsikolojik ve anomalistik psikoloji bağlamında ele alınan durugörü rüyaları, ampirik bilimsel metodoloji tarafından doğrulanmamış olmakla birlikte, bilişsel süreçler, hafıza yanılsamaları ve olasılık hesapları üzerinden açıklanır. Bilişsel bilimlerde bu tür deneyimler genellikle 'geriye dönük doğrulama' (retrospective validation), seçici hatırlama (confirmation bias) ve uyku esnasında zihnin istatistiksel olasılıkları birleştirme yeteneğinin yanlış yorumlanmasıyla ilişkilendirilir. Birey, rüyasında zihinsel olarak simüle ettiği binlerce olasılıktan sadece gerçekle örtüşen küçük bir kesiti hatırlar ve bu durum paranormal bir algı olarak yanlış atfedilir.

Etimoloji

Fransızca 'clair' (açık/berrak) + 'voyant' (gören) kelimelerinin birleşiminden türetilen clairvoyance kavramı ile Eski İngilizce 'drēam' (neşe/rüya) kökenine dayanan dream kelimesinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Premonitory dream (önsezi rüyası - genellikle gelecekteki içsel bir duyguyu veya tehlikeyi sezme odaklıdır) ve lucid dream (berrak rüya - rüya gördüğünün bilincinde olma durumudur).