Kaza
Accident
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yoğun bir mesai saatinde veri analizi yapan bir araştırmacının, yorgunluk ve dikkat yorgunluğu (cognitive fatigue) nedeniyle yanlışlıkla tüm veri setini silmesi ve analiz sistemini çöktürmesi.
Derin Analiz
Klinik psikoloji, insan-bilgisayar etkileşimi ve davranışsal nörobilim bağlamında kaza kavramı, bireyin bilişsel kontrol süreçlerindeki anlık kesintileri, dikkat dağılmalarını veya yürütücü işlev hatalarını (Executive Function Errors) ifade eder. James Reason'ın İsviçre Peyniri Modeli'ne göre kazalar, sistemik açıklar ile bilişsel dikkatsizliklerin kesişim kümesinde ortaya çıkar. Nörobiyolojik açıdan, ön singulat korteks ve prefrontal korteksteki anlık inhibisyon yetersizlikleri veya dopaminerjik hatlardaki beklenmeyen dalgalanmalar, motor planlama hatalarına ve dolayısıyla kazasal sonuçlara zemin hazırlayabilir. Psikopatolojide travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) veya akut stres tepkilerinin etiyolojisinde tetikleyici bir çevresel stresör olarak sıklıkla karşımıza çıkar.
Etimoloji
Latince 'accidere' (meydana gelmek, düşmek, isabet etmek) fiilinden türetilmiş olup, 'ad-' (yönelim) ve 'cadere' (düşmek) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
İnsan Hatası
İnsan Hatası
Human Error
İnsan-makine sistemlerinde, mekanik veya tasarım kusurlarından bağımsız olarak, bireysel eylem ya da eylemsizlik sonucunda ortaya çıkan işlevsel sapma.
İncele
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Posttraumatic Stress Disorder (PTSD)
Ölüm, ciddi yaralanma veya fiziksel bütünlüğe tehdit içeren travmatik bir olayın yaşanmasının veya tanık olunmasının ardından ortaya çıkan; yeniden yaşantılama, kaçınma ve kronik fizyolojik uyarılmışlık belirtileriyle karakterize ruhsal bozukluk.
İncele