Durumluk Kaygı
State Anxiety
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Büyük bir akademik kurul önünde sunum yapmaya hazırlanan bir araştırmacının kürsüye çıkmadan hemen önce kalbinin hızlı atması, ellerinin titremesi ve zihninde beliren başarısızlık senaryoları tam bir durumluk kaygı tablosudur. Sunum bittikten ve tehlike ortadan kalktıktan sonra bu fizyolojik uyarılmışlık seviyesi hızla normale döner.
Derin Analiz
Charles D. Spielberger tarafından 1972 ve 1983 yıllarında kavramsallaştırılan durumluk kaygı, sürekli kaygıdan (trait anxiety) keskin bir şekilde ayrılır. Bilişsel ve somatik boyutları içerir; otonom sinir sisteminin sempatik dalının ani aktivasyonu (taşikardi, kas gerginliği, hiperventilasyon) ile karakterizedir. Bireyin öz-değerine veya fiziksel bütünlüğüne yönelik algılanan tehlike anında prefrontal korteksin amigdala üzerindeki düzenleyici kontrolünün zayıflamasıyla tetiklenir.
Etimoloji
Latince 'status' (durum, duruş, konum) sözcüğü ile Germen kökenli 'anqaz' (boğulma, darlık hissi) kavramının birleşiminden türetilmiştir; anlık çevresel tehditlere verilen geçici fizyolojik ve psikolojik tepkiyi niteler.
Karıştırmayın
Sürekli kaygı (trait anxiety) ile sıklıkla karıştırılır. Sürekli kaygı, bireyin genel olarak dünyayı tehlikeli bir yer olarak algılama eğilimini yansıtan kalıcı bir kişilik özelliği iken; durumluk kaygı, zamana ve koşullara bağlı geçici bir duygu durumudur.
Keşfetmeye Devam Edin
Stres Tepkisi
Stres Tepkisi
Stress Reaction
Gerçek veya algılanan bir tehdit, meydan okuma ya da zarar verici olaya karşı gelişen, organizmanın hayatta kalmasını sağlayan psikofizyolojik, bilişsel, nöroendokrin, kardiyovasküler ve metabolik değişimlerin bütüncül adaptif tepkisidir.
İncele
Otonom Sinir Sistemi
Otonom Sinir Sistemi
Autonomic Nervous System (ANS)
Düz kasları, kalp kasını ve bezleri iç organlar düzeyinde inerve ederek kalp hızı, sindirim ve solunum gibi istemsiz fizyolojik süreçleri düzenleyen periferik sinir sistemi alt bölümüdür.
İncele