Duyusal Sistem
Sensory System
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Karanlık bir odada yürürken ayağınızın sehpaya çarpması durumunda, derideki mekanoreseptörler (Pacinian cisimcikleri vb.) mekanik basıncı algılar ve aksiyon potansiyelleri üretir. Bu sinyaller afferent somatosensoryal sinirler boyunca omuriliğe, oradan talamusa ve nihayet parietal lobdaki birincil somatosensoryal kortekse ulaşarak 'acı ve basınç' duyumunu tetikler; bu süreç henüz objenin bir sehpa olduğunun zihinsel olarak tanımlanmasından önceki ham duyusal aşamadır.
Derin Analiz
Duyusal sistem, çevreden gelen fiziksel veya kimyasal enerjiyi (fotokimyasal, mekanik, termal vb.) merkezi sinir sisteminin işleyebileceği elektrokimyasal sinyallere dönüştüren (transdüksiyon) karmaşık bir hiyerarşidir. Süreç, periferik reseptörlerde başlar; afferent nöronlar aracılığıyla omurilik ve beyin sapındaki nükleuslardan geçerek talamusta organize olur ve nihayetinde birincil duyusal kortekste sonlanır. Bu mimari, her bir duyu modalitesi (görme, işitme, tat, koku, somatosestez ve vestibüler sistem) için özelleşmiş paralel ve seri işleme yollarından oluşur. Ortaya çıkan duyu deneyimi, yüksek bilişsel işlevlerden ve anlamlandırma süreçlerinden önceki ham nöral veriyi temsil eder.
Etimoloji
Latince 'sensus' (duyu, algı, his) sözcüğünden türetilen 'sensorius' ve Yunanca 'systema' (bir araya getirilmiş bütün, düzen) kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Algı (Perception) kavramı ile sıklıkla karıştırılır. Duyusal sistem ham fiziksel verinin toplanması ve iletilmesinden sorumluyken, algı bu verinin kortekste geçmiş deneyimler, dikkat ve bağlam temelinde anlamlandırılması sürecidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Hipotalamik-hipofiz Portal Sistemi
Hipotalamik-hipofiz Portal Sistemi
Hypothalamic–pituitary Portal System
Hipotalamustan salgılanan salgılatıcı hormonları adenohipofize (ön hipofiz) taşıyan özelleşmiş kılcal damar ağı.
İncele
Allopregnanolon
Allopregnanolon
Allopregnenolone
Progesteronun endojen bir nörosteroid metaboliti olup, GABA-A reseptörlerini pozitif allosterik modülasyona uğratarak anksiyolitik ve sedatif etkiler gösteren biyolojik bileşiktir.
İncele
Bulbus
Bulbus
Bulb
Nöroanatomide küre veya soğan biçimli yapıları tanımlamakta kullanılan, özellikle koku soğancığı (olfactory bulb) gibi merkezi sinir sistemi bileşenlerini ifade eden anatomik terim.
İncele
MDA
MDA
MDA
Düşük dozlarda merkezi sinir sistemi uyarıcısı ve öforizan olarak işlev gören, yüksek dozlarda ise serotonerjik venoradrenerjik yollarla halüsinojenik etki yaratan sentetik bir fenilizopropilamin türevidir.
İncele