Erken Teşhis
Early Detection
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Elli yaşındaki bir bireyin düzenli bilişsel tarama testleri sırasında yürütücü işlevlerde hafif ama progresif bir düşüş saptanması ve bu sayede henüz demans evresine evrilmeden nöroprotektif müdahalelere ve kognitif stimülasyon terapisine başlanması.
Derin Analiz
Erken teşhis, epidemiyoloji, önleyici tıp ve klinik psikiyatride morbidite ile mortalite oranlarını düşürmede kritik birincil veya ikincil koruma stratejisidir. Patolojik süreçlerin latent evresinde müdahale edilmesini sağlayarak tedavi etkinliğini üst düzeye çıkarır. Nöropsikolojik bozukluklarda ve nörodejeneratif süreçlerde (örneğin hafif bilişsel bozukluk evresinde müdahale), biyobelirteçler ve nörogörüntüleme yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilen erken saptama, hastanın işlevsellik kaybını minimize eder ve farmakolojik olmayan bilişsel rehabilitasyon süreçlerinin başarısını doğrudan artırır.
Etimoloji
İngilizce 'early' [erkenden, vaktinden önce, Eski İngilizce 'ǣrlīce'] + 'detection' [ortaya çıkarma, keşfetme, Latince 'detectio', *detegere* 'örtüsünü açmak, açığa vurmak' kökünden türetilmiştir].
Karıştırmayın
Birincil önleme (hastalığın ortaya çıkmasını engelleme) ve tarama (screening) kavramlarıyla karıştırılır; tarama bir erken teşhis aracıdır ancak tek başına teşhisin yerini tutmaz.
Keşfetmeye Devam Edin
İkincil Önleme
İkincil Önleme
Secondary Prevention
Subklinik düzeyde erken psikolojik veya fiziksel belirti gösteren birey ya da gruplarda daha ciddi işlev bozuklukları veya hastalıkların gelişimini engellemek amacıyla yapılan erken müdahale stratejisidir.
İncele
Nöropsikolojik Değerlendirme
Nöropsikolojik Değerlendirme
Neuropsychological Assessment
Çeşitli standardize testler aracılığıyla beyin hasarı veya işlev bozukluğunun varlığını, doğasını ve kapsamını saptayan kapsamlı klinik değerlendirme süreci.
İncele