Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Hafif Bilişsel Bozukluk

Mild Cognitive İmpairment (MCI)

Tanım

Normal yaşlanma süreci ile demans kriterleri arasında yer alan, günlük işlevselliği bozmayacak düzeydeki ölçülebilir bilişsel gerileme durumudur.

Örnek Vaka / Uygulama

68 yaşında emekli bir öğretmen, son bir yıldır randevularını unutmaya, konuşurken kelime bulmakta zorlanmaya başlar. Yapılan nöropsikolojik testlerde yaş ve eğitim düzeyine göre bellek skorlarında belirgin bir düşüş saptanır; ancak kişi hâlâ tek başına alışveriş yapabilmekte, arabasını kullanabilmekte ve ev işlerini yürütebilmektedir. Bu tablo amnestik hafif bilişsel bozukluk ile uyumludur.

Derin Analiz

Hafif Bilişsel Bozukluk (HBB), nörobiyolojik ve bilişsel düzeyde patolojik bir geçiş evresini temsil eder. Bellek, yürütücü işlevler, dil veya görsel-uzamsal yetiler gibi bir ya da birden fazla bilişsel alanda hafif ancak test edilebilir düzeyde bir düşüş söz konusudur. Klinik olarak en kritik ayırt edici özelliği, hastanın bağımsız yaşam becerilerini sürdürebilmesi, yani enstrümantal günlük yaşam aktivitelerinin (finans yönetimi, ilaç takibi, yemek yapma vb.) belirgin bir aksamaya uğramamasıdır. Amnestik (bellek odaklı) ve amnestik olmayan alt tipleri bulunur. Amnestik HBB, özellikle Alzheimer tipi demansa ilerleme riski açısından yüksek prediktif değere sahiptir.

Etimoloji

İngilizce 'mild' (hafif) + Latince 'cognitio' (bilgi, kavrayış) ve 'impairment' (bozulma, hasar görme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Normal Yaşlanmaya Bağlı Bilişsel Gerileme (günlük işlevleri ve bellek testlerini etkilemeyen olağan yaşlanma süreci) ve Demans (birden fazla bilişsel alanda günlük yaşam aktivitelerini bağımsız yürütemeyecek kadar şiddetli kayıp).