Eş Değeri
Mate Value
Tanım
Bir bireyin romantik veya üreme partneri olarak sahip olduğu genel çekicilik ve arzu edilebilirlik düzeyinin evrimsel psikolojideki karşılığıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Kariyerinde son derece başarılı, yüksek sosyal statüye ve finansal kaynaklara sahip 42 yaşındaki bir bireyin, partner seçiminde fiziksel çekiciliğin yanı sıra entelektüel uyum ve statü gibi kriterleri de aynı oranda gözetmesi ve kendi sosyal çevresindeki benzer profildeki kişilerle ilişki kurma eğilimi göstermesi eş değeri kavramıyla açıklanır.
Derin Analiz
Evrimsel psikoloji ve davranış ekolojisi bağlamında eş değeri; gençlik, fiziksel simetri, sosyal statü, kaynak sahibi olma ve güvenilirlik gibi genetik kaliteyi ve üreme başarısını (fitness) yansıtan özelliklerin toplamıdır. Eş seçimi teorilerine göre, yüksek eş değerine sahip bireyler partner seçiminde daha seçici davranma eğilimindedir. Assortatif eşleşme (assortative mating) hipotezi, insanların genellikle kendilerine benzer eş değerine sahip bireylerle uzun süreli bağlar kurduğunu ampirik olarak doğrulamaktadır. Bu süreç, bilinçli bir hesaplamadan ziyade filogenetik süreçler sonucu şekillenen adaptif bir eşleşme mekanizmasıdır.
Etimoloji
İngilizce 'mate' (eş, partner) ve Latince 'valere' (güçlü olmak, değer taşımak, geçerli olmak) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Fiziksel çekicilik (yalnızca dış görünüşü kapsar, eş değeri ise statü ve kaynaklar gibi çok boyutlu bir metriktir) ve narsisizm (kişinin kendisini olduğundan üstün görmesi, eş değeri ise ampirik ve sosyal pazarlık gücüne dayalı bir değerlendirmedir).