Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Pazarlık

Bargaining

Tanım

İki tarafın çatışan çıkarlarını çözmek ve karşılıklı fayda sağlamak amacıyla kaynak değişimi üzerinden yürüttüğü etkileşim süreci.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik veya örgütsel bir arabuluculuk seansında, işten çıkarılma tazminatı konusunda anlaşmazlık yaşayan bir çalışan ile işverenin, karşılıklı haklarından kısmen feragat ederek esnek çalışma saatleri ve maddi tazminat dengesinde uzlaşmaya varması.

Derin Analiz

Sosyal psikoloji ve karar teorisi bağlamında pazarlık, sınırlı kaynakların paylaşımı veya çıkarların dengelenmesi noktasında rasyonel seçim modelleri ile bilişsel önyargıların kesiştiği bir süreçtir. Oyun teorisi çerçevesinde iş birliği ve rekabet dinamiklerini aynı anda barındırır. Tarafların ellerindeki asimetrik bilgi, risk toleransı ve 'rezervasyon değeri' (kabul edilebilir en düşük eşik) müzakerenin gidişatını doğrudan belirler. Nöroekonomik çalışmalar, bu süreçte ventromedial prefrontal korteks ve amigdalanın, potansiyel kazançlar ile kayıp kaçınma maliyetlerini tartarak karar verme mekanizmalarını yönettiğini göstermektedir.

Etimoloji

Orta İngilizce 'bargamen' (ticaret yapmak, anlaşmak) fiilinden ve Eski Fransızca 'bargaignier' (tartışmak, pazarlık etmek) kelimesinden türetilmiştir; kökeni geç Latince 'barca' (tekne, yük taşıma) sözcüğüne dayanır.

Karıştırmayın

Müzakere (negotiation) terimiyle sıklıkla eş anlamlı kullanılır; ancak müzakere daha geniş kapsamlı stratejik bir süreci kapsarken, pazarlık genellikle somut kaynakların ve tavizlerin doğrudan alım-satımını ifade eder.