Oyun Teorisi
Game Theory
Tanım
Karar vericilerin (oyuncuların) seçimlerinin birbirini karşılıklı olarak etkilediği stratejik durumları ve rasyonel karar alma süreçlerini inceleyen matematiksel ve davranışsal modelleme dalı.
Örnek Vaka / Uygulama
Mahkûm İkilemi (Prisoner's Dilemma) senaryosunda, birbirinden ayrı sorgulanan iki şüphelinin ikisinin de suçu inkâr ederek en yüksek ortak faydayı sağlamak yerine, diğerinin ihanet etme riskine karşı birbirini satma eğilimi göstermesi, oyun teorisinin sosyal psikolojideki en net izdüşümüdür.
Derin Analiz
Oyun teorisi, bireylerin veya grupların çıkar çatışması, iş birliği ve rekabet ortamlarında hangi stratejileri izleyeceğini analiz eder. Bilişsel ve sosyal psikolojide; karar vericinin karşısındakinin zihin kuramını (theory of mind) devreye sokarak 'diğer taraf benim ne yapacağımı düşünerek hamle yapıyor' döngüsünü nasıl kurduğunu inceler. Beklenen fayda maksimizasyonu, Nash dengesi ve sıfır toplamlı oyun dinamikleri üzerinden insan rasyonalitesinin sınırlarını, eş-zamanlı ve ardışık karar mekanizmalarını ampirik olarak modeller.
Etimoloji
Karıştırmayın
Karar Verme Teorisi (Decision Theory) ile sıklıkla karıştırılır; karar verme teorisi tek bir aktörün çevresel belirsizlik altındaki seçimlerini incelerken, oyun teorisi birden fazla akıllı aktörün birbirlerinin kararlarından etkilenerek strateji kurmasını merkeze alır.