Davranışsal Modelleme
Behavioral Modeling
Tanım
Bir bireyin, başka bir kişinin sergilediği davranışları veya problem çözme stratejilerini bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde gözlemleyip taklit etmesi veya bu yöntemle eğitilmesi.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni işe başlayan bir müşteri hizmetleri temsilcisine, zorlu ve öfkeli müşterilerle başa çıkma becerisini kazandırmak amacıyla, deneyimli bir eğitmene ait başarılı bir diyalog videosunun izletilmesi, ardından katılımcının bu stratejiyi bir simülasyon ortamında rol yapma teknikleriyle bizzat uygulaması.
Derin Analiz
Bandura'nın Sosyal Öğrenme Kuramı (güncellenmiş adıyla Sosyal Bilişsel Teori) temelinde şekillenen davranışsal modelleme, insan davranışının pekiştirme dışındaki en güçlü edinim yollarından birini oluşturur. Nörobiyolojik düzeyde bu süreç, büyük ölçüde ayna nöron sisteminin (ANS) aktivasyonu ile aracılık edilir. Birey, gözlemlediği eylemi kendi motor korteksinde simüle eder. Endüstriyel ve örgütsel psikoloji bağlamında ise, çalışanlara karmaşık becerilerin kazandırılması amacıyla kullanılan yapılandırılmış bir eğitim teknolojisidir; gösterim (demonstrasyon) ve ardından gelen rol yapma (role-play) veya simülasyon pratikleriyle kalıcı davranış değişikliği hedeflenir.
Etimoloji
İngilizce 'behavior' (davranış, Orta İngilizce 'behavour') ve 'model' (Latince 'modulus' [ölçek, ölçü] kelimesinden türeyen modelleme/temsil etme eylemi) sözcüklerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Klasik koşullanma ve Edimsel koşullanma ile karıştırılır; ancak bu süreçler doğrudan deneyim ve pekiştirmeye dayanırken, davranışsal modelleme dolaylı (vicarious) öğrenmeyi esas alır.